Konkurs architektoniczny na koncepcję siedziby domu kultury Twórcza Twarda przy ulicy Twardej 8/12 w Warszawie
Projekt konkursowy

<<< powrót
  • PL Studio Patryk Żurawski + Agnieszka Łańko
Skład zespołu:
  • http://plstudio.com.pl/  
  •  

Obszar opracowania znajdujący się w ścisłym centrum miasta otoczony jest wysoką zabudową niemal z każdej strony, historycznie był to teren gęsto zabudowany a głównym elementem przestrzeni publicznych był Plac Grzybowski, który pełni tę funkcję po dziś dzień. Kolejni inwestorzy dogęszczają istniejącą zabudowę a budynki pną się coraz wyżej, wypychając działkę po brzegi często kosztem istniejącej zieleni zapominając o tym, czym jest tkanka miejska, o niebezpieczeństwie powstawania wysp ciepła oraz o podstawowych potrzebach człowieka, jakim jest potrzeba kontaktu z naturą.

Historycznie planowanie rozwoju miast oznaczało wyznaczanie sposobów i kierunków rozwoju tkanki miejskiej: sieci ulicznej ze szpalerami drzew, zabudowy z pierzejami oraz przestrzeni publicznych.

Poniższa koncepcja ma na celu pokazanie możliwości zrealizowania potrzeby budowania zwartego miasta przy jednoczesnym zaspokojeniu potrzeb jego mieszkańców, możliwości budowania relacji, powstawania interakcji a także możliwości rozwoju.
Podejmuje próbę walki z problemem, jakim są miejskie wyspy ciepła.

Koncepcja zakłada zachowanie jak największej ilości istniejącej zieleni, powstanie placów o różnym charakterze i możliwości użytkowania oraz zwiększenie dostępności wnętrza kwartału ograniczonego ulicami Twarda i Grzybowska.

Budynek wkomponowany w północny narożnik obszaru opracowania został pomyślany tak, aby przy rozbudowanym programie funkcjonalnym był przyjazny nie tylko dla użytkowników, ale także dla pozostałych użytkowników kwartału.

Budynek został zaprojektowany w konstrukcji drewnianej, z widocznym drewnianym rusztem tworzącym elewacje. Przestrzeń wykorzystująca drewno jest nie tylko ciekawa, ma też korzyści dla użytkowników: zwiększa produktywność, redukuje stres, a nawet poziom ciśnienia.
Każda z pięciu elewacji została zaopatrzona w systemy umożliwiające wzrost oraz utrzymanie roślinności tak, aby z biegiem czasu wypełnić przeznaczone do tego płaszczyzny zielenią.

Roślinność została zaproponowana z myślą o stronach świata, aby elewacje i dach były nie tylko atrakcyjne we wszystkich porach roku, ale także spełniały swoje podstawowe funkcje czyli oczyszczały powietrze z pyłów i szkodliwych substancji latem jak i zimą.

Tak zaprojektowany budynek, poza walorami estetycznymi, poprawą wyglądu przestrzeni miejskiej oraz właściwościami fizycznymi, pozytywnie wpływa na mieszkańców i użytkowników redukując stres, poprawiając koncentrację, a także zmniejsza występowanie agresji i zjawisk patologicznych.

Założenia funkcjonalne kondygnacji.

Budynek „Twórcza Twarda” znajduje się w samym środku kwartału, dlatego zagospodarowanie terenu powinno w wyjątkowy sposób nawiązywać dialog z otoczeniem. Zaproponowaliśmy sieć nowych powiązań komunikacyjnych, dzięki którym penetracja kwartału staje się łatwiejsza i przyjemniejsza. Do budynku możemy przybyć z każdej strony- od al. Jana Pawła II przez wytyczony ciąg pieszy z serią placów, od ul. Twardej przez zaprojektowane czytelne otwarcie pomiędzy budynkiem Cosmopolitan oraz budynkiem dla osób słabosłyszących oraz od Placu Grzybowskiego przez otwarcia w parterach wysokich budynków. Od ul. Grzybowskiej mamy do wyboru drogę przez istniejący park oraz ciąg pieszy przy nowym budynku przedszkola z widokowym otwarciem na Synagogę Nożyków.

Dojazd na działkę możliwy jest od ul. Twardej. Tuż przy południowej granicy opracowania znajduje się zjazd do garażu podziemnego oraz miejsce manewrowe dla autokarów, które mają swoje miejsca postojowe wzdłuż drogi dojazdowej.

Na kondygnacji -1 oprócz parkingu oraz części technicznej znajdują się pomieszczenia związane z obsługą Sali Widowiskowej oraz foyer, takie jak garderoby, sanitariaty, zaplecza i magazyny.

Parter budynku jest cofnięty z każdej strony, a dzięki uzyskanemu podcieniowi zaprasza przechodzących ludzi. Przed dwoma wejściami usunięto słupy konstrukcyjne, aby uczytelnić wejścia do budynku. Na tej kondygnacji możemy skorzystać z szatni, zakupić bilet i wejść do Sali Widowiskowej, której scena wyposażona jest w boczną kieszeń z dostępem do zewnętrznych dostaw. W przestrzeni parteru znajduje się również kawiarnia, pomieszczenie rekreacyjne, ochrona oraz węzeł sanitarny.

Scena Sali Wielofunkcyjnej połączona jest bezpośrednio z kieszenią boczna. Oba pomieszczenia skomunikowane są windą towarową oraz dwoma klatkami schodowymi z zapleczem garderób oraz magazynami na kondygnacji podziemnej.

Pierwsze piętro budynku to administracyjna część obu domów kultury.

Uczestnicy i interesanci załatwią tutaj wszystkie swoje sprawy bez konieczności penetracji wyższych pięter.

Druga kondygnacja, na której odbywa się cały program zajęć Domu Kultury Śródmieście, została wzbogacona o powierzchnie ogrodów oraz patio, dzięki którym uczestnicy zajęć niemal cały czas obcują z naturą, a przestrzenie wewnątrz budynku są odpowiednio doświetlone.
Na ostatnim piętrze znajdują się pracownie Młodzieżowego Domu Kultury, których przestrzenie zostały również wzbogacone o tarasy zieleni i odpowiednią ilość potrzebnego światła.

Dach, czyli piąta elewacja, to również powierzchnia dostępna dla użytkowników budynku, mogą tutaj odpocząć po ciężkich zajęciach, uczestniczyć w zajęciach prowadzonych na powietrzu, pobawić się na placu zabaw czy uprawiać własne owoce i warzywa w specjalnie zaprojektowanej szklarni dachowej.

Wszystkie kondygnacje łączą dwie klatki schodowe, jedna zewnętrzna oraz dwie windy osobowe i winda towarowa.

Zielony ekosystem.

Człowiek od zawsze czerpał i czerpie wiele ze środowiska przyrodniczego, w którym żyje. Okalająca nas przyroda działa kojąco i uspokajająco na ludzki organizm. Rośliny mają wszechstronny wpływ na nasze zmysły i psychikę. Czujemy przypływ energii otaczając się zielenią zarówno na zewnątrz jak i wewnątrz budynków. Powietrze w miastach jest coraz bardziej zanieczyszczone przez rosnącą liczbę samochodów, sukcesywne zmniejszanie ilości zieleni na rzecz nowych inwestycji budowlanych. Zamykane są korytarze przewietrzające miasta, powstają groźne wyspy ciepła a mieszkańcy borykają się z narastającym smogiem. Projektowany budynek nie tylko ma być funkcjonalny pod względem zaaranżowanych funkcji domów kultury, lecz również w pełni oddziałuje pozytywnie na otoczenie.

Zieleń mieszcząca się na fasadach budynku to rośliny głównie zimnolubne, dzięki czemu działają pozytywnie i oczyszczają powietrze latem jak i zimą oraz zatrzymują cząsteczki pyłów i szkodliwych substancji. Poprawiają mikroklimat poprzez zmniejszenie amplitudy wilgotności i temperatury w warstwie przyściennej. Tworzą przyjazny ekosystem dla zwierząt, szczególnie owadów oraz ptaków. Rośliny te mają pozytywne oddziaływanie na fasadę dzięki ochronie jej przed wodami opadowymi i wiatrami. Regulują temperaturę budynku, przez co w lecie jest on ochroniony przed przegrzaniem, a w zimie przed nadmierną utratą ciepła- dodatkowo poprawia wygląd przestrzeni mieszkalnej.

Dzięki pokryciu elewacji roślinnością redukujemy stres oraz zwiększamy przywiązanie mieszkańców do zieleni w mieście. Zielone elewacje pozwalają odczuć piękno, harmonię, koloryt oraz różnorodne zapachy. Jak dowodzą badania, zastosowanie takich rozwiązań wpływa także na zmniejszenie agresji i patologicznych zjawisk społecznych.

Zielony dach oraz projektowane tarasy i elewacja budynku nie tylko są funkcjonalne pod względem chłodzenia budynku, regulują temperaturę – w lecie chronią przed przegrzaniem, a w zimie przed nadmierną utratą ciepła oraz pochłanianiu toksycznych gazów, ale i zmniejszają koszty wewnętrznej infrastruktury miasta dają oszczędności rzędu 15-30% rocznie.

Projektowane rozwiązania umożliwiają magazynowanie wód opadowych oraz poprawiają akustykę budynku. Budynek wraz z projektowanym otoczeniem działa pozytywne dla środowiska a dzięki zielonemu dachowi i projektowanym tarasom wpływa pozytywnie na użytkowników budynku.

W związku z dążeniem, aby elewacje, dach oraz tarasy były atrakcyjne w wszystkich porach roku wybraliśmy rośliny, które żyją cały rok.

Na elewacji w okresie wiosennym kwitnie Hortensja pnąca (Hydrangea petiolaris) i Przywarka japońska (Schizophragma hydrangeoides). Reszta pnączy, które użyliśmy tak jak Bluszcz pospolity (Hedera helix), Winobluszcz pięciolistkowy (Parthenocissus quinquefolia) i Winobluszcz trójklapowy (Pathenocissus tricuspidata) wyglądają malowniczo cały rok. Rośliny rosnące na pozostałych częściach budynku są zarówno zimozielone jak i znoszące upały. Proponowane krzewy takie jak Mahonia pospolita smaragd (Mahonia aquifolium Smaragd), Trzmielina (Euonymus Fortunei) i Berberys (Berberis) nie tylko zniosą zimą, ale również dostarczą pokarm dla ptaków a wiosną m.in. dla pszczół.

Wybrane trawy ozdobne dodają prywatności a wydawany przez nie szum podczas wietrznych dni działa uspokajająco. Wybrane gatunki traw wysokich: Rozplenica japońska (Pennisetum alopecuroides) , Miskant chiński (Miscanthus sinensis) oraz traw kępkowych: Kostrzewa popielata (Festuca glauca) i Karmnik ościsty (Sagina subulata), który jest bardziej wytrzymały niż trawa. Dzięki rosnącej Jabłoni (Malus) oraz Pigwowcu (Chaenomeles) tworzymy ogród, z którego można poczęstować się owocem, Grujecznik japoński (Cercidiphyllum japonicum) podczas jesieni przybiera piękne ciepłe barwy.

Na dachu dodatkowo zlokalizowana została szklarnia miejska, w której każdy może posadzić swoją roślinę i ją pielęgnować.

Rozwiązania techniczne i materiałowe.

Budynek w swojej konstrukcji wykorzystuje drewno klejone warstwowo (GLULAM). Jest lżejsze od stali i betonu, łatwiejsze w montażu (potrzeba około 30 proc. mniej czasu). Będzie używane w formie prefabrykowanych elementów, składanych na miejscu. Jest to zrównoważony materiał budowlany służący do produkcji i uformowania elementów składowych konstrukcji. Zużywa średnio połowę CO2 niezbędną do wyprodukowania analogicznych struktur bazujących na stali lub żelbecie.

Projekt zakłada system rusztowy w regularnym rozstawie podstawowym, z widocznymi drewnianymi słupami i ryglami tworzącymi elewacje. Pozwala to dosyć swobodnie kształtować plany poszczególnych kondygnacji, a widoczny ruszt na elewacji ułatwia zapanowanie nad planowaną roślinnością.
Trzony komunikacyjne oraz sala widowiskowa zostały zaprojektowane w konstrukcji żelbetowej.

Posadzka przed budynkiem to duże betonowe płyty o podwyższonym współczynniku odbijania, dzięki czemu kumulują mniej ciepła. Na ciągach pieszych zaprojektowaliśmy posadzkę żywiczno-mineralną, której cechy takie jak przepuszczalność i odbijanie przyczyniają się do redukcji występowania miejskiej wyspy ciepła.

Wewnątrz budynku- na parterze- zastosowano betonową posadzkę wylewaną, zaś na wyższych kondygnacjach w zależności od przeznaczenia pomieszczeń proponujemy dębowe parkiety i wylewane, jasne terazzo. 
W wykończeniu ścian wewnętrznych dominują forniry i lite deski, które przeplatają się z dużymi taflami szkleń i wszechobecnych roślin.

Rozwiązania energooszczędne.

Budynek tworzy zwarta bryła usytuowana w północnej części działki. Pomieszczenia zostały zaplanowane tak, aby w jak najlepszym stopniu zapewnić odpowiednią ilość światła przy jednoczesnym nienagrzewaniu się, co uzyskane zostało poprzez rozwiązanie elewacji w postaci „podwójnej elewacji”, którą tworzy ruszt drewniany wraz z porośniętą na nim zielenią.

Wykorzystano w przeważającej części naturalne materiały budulcowe jak drewno.

Budynek przewiduje elewacje porośnięte zielenią, co pozwala na regulację temperatury – w lecie ochrona przed przegrzaniem budynku, a w zimie przed nadmierną utratą ciepła (oszczędności rzędu 15-30% rocznie). Budynek został przystosowany do wykorzystywania energii odnawialnych z uwzględnieniem powietrznych kolektorów słonecznych umieszczonych na dachu wykorzystywanych do dogrzania budynku.

Został również wyposażony w system oczyszczania i wykorzystania wody szarej za pomocą bioreaktorów membranowych. Tak pozyskana woda będzie służyć do chłodzenia, spłukiwania toalet oraz nawadniania terenu.

Do oświetlenia terenu oraz budynku wykorzystujemy wyłącznie oświetlenie LED.

1.Otoczenie
Cały teren objęty opracowaniem konkursowym spełnia wymogi dostępu wraz z możliwością użytkowania przez osoby o ograniczonej mobilności i percepcji.

Teren opracowania jest zasadniczo płaski. Nie projektuje się zewnętrznych ramp ani schodów.

2.Parking
Na terenie opracowania projektuje się parking podziemny z dostępnym miejscem dla osoby niepełnosprawnej. Parking przeznaczony jest dla obsługi pracowników, jak również rodziców przywożących dzieci na zajęcia. Podziemny parking połączony jest windami dostosowanych do samodzielnego poruszania się osób poruszających się na wózkach inwalidzkich ze wszystkimi kondygnacjami budynku a także z użytkowym dachem.

3.Wejście
Wejście do budynku dostępne jest z placu wejściowego. Nie projektuje się progów, schodów ani żadnych innych elementów architektonicznych mogących utrudniać poruszanie się.

4.Komunikacja pozioma
Każda z kondygnacji zaplanowana jest bez różnic poziomów. Dostęp do wszystkich pomieszczeń publicznych zapewniony jest przez drzwi o odpowiedniej szerokości. Nie projektuje się progów, schodów ani żadnych innych elementów architektonicznych mogących utrudniać poruszanie się.

5.Komunikacja pionowa
W budynku projektuje się dwie windy osobowe oraz windę towarowo osobową. Windy łączą wszystkie kondygnacje. Budynek zalicza się do kategorii budynków średnio wysokich, nie ma jednocześnie żadnej kondygnacji powyżej 25 m ponad poziomem terenu- nie jest wymagany dźwig dla służb ratunkowych.

W budynku znajdują się dwie główne ewakuacyjne klatki schodowe K1, K2 przeznaczone dla publiczności- każda o normatywnych parametrach, z obustronnymi pochwytami.

Techniczne klatki schodowe K3, K4 łączą scenę z garderobami i magazynami, nie są przeznaczona dla publiczności.

6.Pomieszczenia sanitarne
Każda kondygnacja posiada węzły sanitarne z min. 1 toaletą przystosowaną dla osób niepełnoprawnych ruchowo. Wyposażenie pomieszczeń zgodnie z wymogami.

7.Pomieszczenia (typu audytoryjne, do pracy, inne pomieszczenia wynikające ze specyfiki obiektu)
Wszystkie pomieszczenia znajdujące się w budynku przystosowane są do użytkowania przez osoby z niepełnosprawnościami. W audytorium wyznaczono 2 miejsca dla osób poruszających się na wózkach inwalidzkich. W pozostałych pomieszczeniach nie przewiduje się ograniczenia dostępności.

8.Ochrona przeciwpożarowa i ewakuacja z budynku
Budynek projektuje się jako w pełni dostępny, bez ograniczeń architektonicznych. Ze względu na funkcję obiektu i określone wymagania przestrzenne strefuje się kondygnacji ze względu na przeznaczenie: ogólnodostępne, biurowe, magazynowe i techniczne oraz z ograniczonym dostępem dla publiczności (scena, zaplecza).

Budynek projektuje się w kategorii ZL I na parterze oraz poziomach +2,+3, ZL III na kondygnacji biurowej +1. Kondygnację podziemną -1 projektuje się w kategorii ZL I w strefie sal prób, garderób oraz PM w części technicznej, magazynowej oraz w garażu podziemnym.

Projektuje się ewakuacyjne klatki schodowe spełniające wymogi ewakuacji dla założonej ilości osób na poszczególnych kondygnacjach. Ewakuacja z klatek schodowych realizowana jest bezpośrednio na zewnątrz obiektu. Ewakuacja z widowni Sali wielofunkcyjnej następuje do strefy holu lub bezpośrednio na zewnątrz budynku. 
W projektowanych strefach kategorii ZL I długość dojścia ewakuacyjnego nie przekracza 10 m przy jednym dojściu oraz 60 m przy dwóch dojściach. Dla kondygnacji biurowej na poziomie +1 w strefie ZL III długość dojścia ewakuacyjnego nie przekracza 20 m przy jednym dojściu oraz 60 m przy dwóch dojściach. Droga ewakuacyjna z hali garażowej projektowana jest do innej strefy pożarowej. Długość dojścia nie przekracza 40 m.

Przestrzeń widowni oraz sceny projektuje się z urządzeniami do samoczynnego oddymiania. Długość przejścia ewakuacyjnego na widowni nie przekracza 40 m.

Przy projektowaniu pomieszczeń uwzględniono wymagania dotyczące szerokości oraz kierunku otwierania drzwi z pomieszczeń.

RONET - Zbigniew Filipek Biuro: 32-020 Wieliczka, ul. Zacisze 16, NIP: 677-133-92-83,
Konto bankowe: BANK PEKAO SA 03 1240 1431 1111 0010 2980 4734, tel: 608 835 030,
e-mail: biuro.ronet@wp.pl, poczta@ronet.pl