Konkursu architektoniczno-urbanistyczny na koncepcję modernizacji kompleksu sportowego „Skra” przy ulicy Wawelska 5
I nagroda

<<< powrót
  • Aleksander Wadas
Skład zespołu:
  • Weronika Marek,  
  • Anna Odulińska,  
  • Aleksander Wadas 

Park sportowy

Park Sportowy SKRA, będący częścią założenia Pola Mokotowskiego, będzie przestrzenią publiczną o dużej różnorodności przyrodniczej, krajobrazowej oraz funkcjonalnej, ale przede wszystkim parkiem służącym rekreacji i uprawianiu sportu przez wszystkich- zawodników, amatorów, ludzi w różnym wieku, różnych preferencjach i stopniu zaawansowania.

Kompozycję parku tworzą silne, mocno zdefiniowane elementy- istniejący stadion RKS Skra i zespół treningowy oraz nowy zbiornik wodny znajdujący się na osi stadionu, skatepark, plac zabaw, zespół boisk sportowych- wielofunkcyjnego, do koszykówki, piłki siatkówki plażowej, badmintona oraz trzech wzniesień (górek). Poszczególne elementy parku mają unikalny charakter, funkcję oraz rozpoznawalną formę przestrzenną budując nową, różnorodną i wielowątkową przestrzeń publiczną. Park oparto na osiowych założeniach- główne ciągi piesze poprowadzono długimi prostymi alejami uzupełniając je systemem ścieżek parkowych o organicznym układzie. Na osi widokowej stadionu projekt zakłada stworzenie zbiornika wodnego- miejsca uprawiania sportu, rekreacji, a także będącego ważnym elementem lokalnego ekosystemu.

Na terenie parku poprowadzono ścieżkę biegową, wzdłuż której zlokalizowano urządzenia rekreacyjno-sportowe dedykowane uprawianiu dyscyplin lekkoatletycznych, a także ćwiczeń ogólnych.

Zieleń

W projekcie zaplanowano zachowanie i adaptację istniejącej zieleni oraz stworzenie nowych bogatych nasadzeń wspierając bioróżnorodność na terenie parku. Wzdłuż głównych osi zaplanowano nasadzenia alejowe z drzew lokalnych, w strefie zbiornika wodnego- zieleń związaną z wodą, naturalną dziką zieleń parkową z gatunków rodzimych Zaplanowano zachowanie gęstego, ‘leśnego’ charakteru w zieleni w strefie południowo- wschodniej stronie zbiornika wodnego, północnej stronie boisk sportowych, po wschodniej stronie boiska treningowego/rugby, oraz w strefie w części północnej- wejść od ulicy Wawelskiej.

Komunikacja

Park zaprojektowano w oparciu o zapewnienie maksymalnej dostępności, priorytetyzacji ruchu pieszego oraz oddzielenia ciągów pieszych, rowerowych i ścieżki biegowej od kołowych. Główne osie projektu przewidziano ( za wyjątkiem ciągu pieszo-jezdnego na południe od CMS-Centrum Medycyny Sportowej) jako szerokie ciągi piesze. Dodatkowo zaprojektowano węższe ścieżki o organicznym, meandrującym charakterze- stanowiące alternatywę dla długich prostopadłych osi.

Konieczny dostęp kołowy zapewniono od ulicy Ondraszka -obsługujący wjazdy na parking przy stadionie, dla sportowców i VIP oraz CMS; od południowego-zachodu- ulicy Żwirki i Wigury- obsługujący parking ogólnodostępny oraz CMS; od północnego- zachodu – obsługujący budynek zaplecza sportowego oraz parking ogólnodostępny.

Wzdłuż osi północ-południe poprowadzono ścieżkę rowerową łączącą ulicę Rokitnicką z ulicą Wawelską. Na osi zachód-wschód poprowadzono tor rolkarski wraz ze ścieżką joggingową będący kontynuacją projektowanej trasy biegnącej przez Pole Mokotowskie.

Topografia

Projekt zakłada wprowadzenie zróżnicowania w obecnie dość płaskiej rzeźbie terenu. W południowej części parku zlokalizowano zagłębiony w ziemi skatepark, zbiornik wodny, trzy wzniesienia (górki), dodatkowo zagłębione w ziemi zostało boisko wielofunkcyjne tworząc schody dla widzów. Na terenie boiska treningowego i rugby zlokalizowano trybunę wolnostojącą zlokalizowaną na wzniesieniu. Wzbogacenie ukształtowania terenu tworzy walory krajobrazowe i wprowadza zróżnicowanie dla użytkowników infrastruktury sportowej. Działania kształtujące rzeźbę terenu pomyślano tak, aby uniknąć kosztownego wywozu ziemi z terenu- cała ziemia z wykopów używana jest do tworzenia wzniesień.

Woda

Ważnym elementem projektu jest zlokalizowany na osi stadionu zbiornik wodny- z jednej strony pełniący ważną rolę rekreacyjno sportową, ale także przyrodniczą i krajobrazową. Zbiornik, o naturalnym brzegu,jest siedliskiem licznych roślin wodnych oraz zwierząt. Do zbiornika odprowadzana jest woda deszczowa w naturalny sposób wpływając na zrównoważoną retencję.

Wokół zbiornika poprowadzono tor do jazdy na rolkach oraz ścieżkę biegową. Na zbiorniku- w postaci pływających pomostów- zlokalizowano siłownię, przestrzeń do rozgrzewki/ jogi oraz stopnie schodzące do brzegu. Zimą zbiornik służył będzie jako lodowisko sezonowe, natomiast tor do jazdy na rolkach wokół- jako bezkolizyjna trasa do narciarstwa biegowego.

Górki

W południowej części parku zlokalizowano 3 wzniesienia ( górki) o rożnych wysokościach używając ziemi z wykopu zbiornika wodnego. Układ trzech górek tworzy centralną przestrzeń- skwer będący miejscem spotkań i rekreacji. Każda z górek posiada szczególną funkcję:
• uprawiania sportu (“Górka Sportowa”)- będąca częścią trasy biegowej, zlokalizowano na niej rampę oraz schody do wbiegania oraz stopnie-platformy do wskoków i ćwiczeń rozciągających
• zabawy (“Górka Plac Zabaw”)- znajdują się na niej dwie zjeżdżalnie, stopnie do przeskoków, wydzielono wolną przestrzeń do zjazdu na sankach zimą
• wypoczynku i spotkań (“Górka -Miejsce spotkań”)- na jej zboczu znajdują się na niej terenowe stopnie do siedzenia i odpoczynku

Trasa biegowa

Trasa biegowa o łącznej 1.4 km zaprojektowana została, tak aby zapewnić wiele możliwości i scenariuszy jej użytkowania. Trasa wykorzystuje różnice terenu oraz istniejący i projektowany krajobraz, aby zapewnić jej użytkownikom różne sposoby ćwiczeń lekkoatletycznych. Prowadzona po zróżnicowanej nawierzchni- mineralnej piaskowo-żwirowej, trawie naturalnej oraz miejscami nawierzchni syntetycznej lekkoatletycznej. Trasa ma swój początek oraz koniec przy wieży widokowej po wschodniej stronie boiska treningowego.

Na trasie zlokalizowano szereg urządzeń terenowych pozwalających użytkownikom ćwiczenia ogólne oraz lekkoatletyczne:
1) Siłownia kalisteniczna, gdzie użytkownicy mogą wykonywać ćwiczenia z użyciem ciężaru własnego ciała oraz korzystać z urządzeń do ćwiczeń tj. biegacz-piechur, stepper, drążki do podciągania;
2) Poręcze- pozwalają na pokonanie części trasy podciągając się na rękach;
3) Bieg przez płotki- krótki fragment trasy (60m) z przeszkodami o wysokości 106 i 84 cm w rozstawie co 150 cm;
4) Podbieg- wbieg na wzniesienie o wysokości 1,5m, na którym zlokalizowano trybunę wolnostojącą;
5) Skok w dal- z rozbieżnią długości 40m z nawierzchni syntetycznej oraz zeskocznią wypełnioną miękkim piaskiem; ławka na końcu posiada podziałkę pozwalającą na pomiar skoku;
6) Slalom między drzewami- bieg slalomowy wykorzystujący istniejące geste zadrzewienia ;
7) Sprint 60 m- 3 pasy szerokości 1.22m umożliwiające wyścig;
8) “Dziura”- pozwalająca na bieg po okrężnej pochylni oraz wskok i wybieg;
9) Podbieg- wbieg rampą lub schodami na jedną z górek o wysokości 3.30 m;
10) Grzybki - element trasy pokonywany na niewielkich pniach pozwalający na trening równowagi, lub bieg slalomowy pomiędzy pniami;
11) Ławka- bieg po ławce o wysokości 40 cm i długości 10 m, pozwalający na ćwiczenia równowagi;
12) ‘Kamienie’- bieg po płaskich pieńkach betonowych wzdłuż brzegu zbiornika wodnego;
13) Siłownia na wodzie;
14) Bieg z przeszkodami w terenie; fragment trasy do pokonania przez drogę składającą się z niewielkich przeszkód wbudowanych w terenie, wymagających wykonania serii skoków i podbiegów;
15) Bieg po pochylni przy krawędzi boiska;

Baseny odkryte

We wschodniej części zaproponowano budowę odkrytych basenów- funkcji silnie nawiązującej do historii miejsca. Zaproponowano nieduży basen główny (25 x 16m) oraz dwa płytkie baseny. W budynku dodatkowo przewidziano przestrzeń komercyjną, np. kawiarnię. Z uwagi na dużą zależność możliwości realizacji od ekonomiki i sposobu zarządzania inwestycja mogłaby zostać zrealizowana w formie partnerstwa publiczno-prywatnego.

Parkingi

Na terenie parku przewidziano dwie strefy parkingów ogólnodostępnych. W części północno- zachodniej parku- przy budynku zaplecza sportowego- parking o wielkości 55 m.p. z wjazdem od ulicy Żwirki i Wigury. Parking został gęsto obsadzony zielenią tworzącą bufor oddzielający go od parku. W południowej części parku- przy CMS- znajduje się parking o wielkości 29 m.p.

Przy stadionie przewidziano parking ogólnodostępny o wielkości 196 miejsc postojowych, miejsca dla autobusów oraz ekip telewizyjnych oraz dodatkowy parking podziemny pod trybuną stadionu o wielkości 130 miejsc. Parking dla sportowców oraz VIP przewidziano w nowych kubaturach przylegających do stadionu od strony południowej.

Nawierzchnie

Nawierzchnie ciągów pieszych, ciągu pieszo-jezdnego oraz kołowe na terenie projektu pomyślano jako mineralne nawierzchnie na bazie żwirów naturalnych łamanych, piasku i kruszyw skalnych wzbogacone w materię organiczną. Dzięki temu nawierzchnie te są biologicznie czynne.

Trasę biegową zaprojektowano także jako naturalną nawierzchnie mineralną różniącą się odcieniem od tej na ciągach pieszych, co ułatwia orientację. Miejscami trasę biegową pomyślano jako nawierzchnię lekkoatletyczną syntetyczną (odcinek sprintu na 60 m, ‘dziura’).

Otoczenie stadionu- parking po jego wschodniej stronie oraz plac po stronie zachodniej zaprojektowano jako nawierzchnie z płyt betonowych.

Budynek zaplecza sportowego

Zaplecze sportowe to budynek silnie powiązany ze swoim otoczeniem. Układ budynku został pomyślany jako grupa prostopadłościennych brył zawierających poszczególne zespoły funkcjonalne, połączonych przestrzeniami wspólnymi. Przestrzenie te, pełniące rolę komunikacji wewnętrznej budynku, dedykowane są także odpoczynkowi i budowaniu więzi wśród sportowców- wspólnego oczekiwania na trening, wypoczynku po treningu, a także okazjonalnych spotkań. Przestrzenie wspólne- w kontraście do większości funkcji zapleczowych budynku- są jasne, otwarte i przestrzenne. Dzięki dużym przeszkleniom i możliwości bezpośredniego wyjścia na zewnątrz przynależą tak do wnętrza jak i zewnętrza budynku.

Budynek zaprojektowano jako parterowy- harmonijnie komponujący się z otoczeniem parku i sąsiadującym historycznym stadionem RKS Skra. W centrum budynku – w jego północnej części -zlokalizowano siłownię otwierającą się dzięki dużym przeszkleniom na krajobraz. Po jej obydwu stronach zlokalizowano zespól szatni zawodników rugby oraz lekkoatletów powiązanych z odpowiadającymi im przestrzeniami wspólnymi.

W południowo-zachodniej części budynku zlokalizowano pomieszczenia administracji, obsługi, sędziów i trenerów lekkoatletycznych oraz sekretariat zawodów. W części południowo-wschodniej mieszczą się szatnie trenerów i sędziów rugby oraz ochrony. Na wschodnim krańcu budynku zlokalizowano toalety publiczne- z niezależnym od reszty budynku wejściem oraz ogólnodostępne patio z ogrodem- użytkowane zarówno przez sportowców jak i przypadkowych przechodniów. Na przeciwległym krańcu budynku zlokalizowano pomieszczenie na sprzęt sportowy, sprzęt obsługi i pielęgnacji murawy oraz śmietnik. Pomieszczenia techniczne budynku zlokalizowano w podziemiu.

Dach budynku pomyślano jako stropodach zielony z rodzimą roślinnością- płynnie wtapiający budynek w krajobraz otaczającego parku.

Oprócz walorów estetycznych dach pozytywnie wpływa na mikroklimat, poprawia izolacyjność termiczną budynku, gromadzi wodę opadową.

Elewacja budynku to kompozycja niewielkich okien- doświetlających pomieszczenia zapleczowe - z dużymi przeszkleniami przestrzeni wspólnych i pomieszczeń jasnych. Fasadę budynku pomyślano jako ścianę trójwarstwową wentylowaną pokrytą grubowarstwowym tynkiem grzebieniowym- z pionowym układem żłobień- nadającym ścianie plastyczności i taktylności. Grube mury budynku oraz stosunkowo niewielka ilość przeszkleń zapewniają dobre warunki termiczne budynku.

Stadion RKS Skra (II etap)

Projekt przewiduje modernizację stadionu lekkoatletycznego RKS “SKRA” oraz jego najbliższego otoczenia. Zachowane zostaje miejsce lokalizacji oraz kształt półkolistego planu budynku. Od strony zachodniej proponowana jest zielona przestrzeń publiczna z dojściami do stadionu i wejścia głównego, od strony wschodniej znajduje się rozbudowany parking z przewidzianym zjazdem do miejsc postojowych wewnątrz stadionu oraz na powierzchnię boiska. Stadion od północy otoczony jest zachowaną zielenią z dojściami od ulicy Armii Ludowej.

Proponowana jest całkowita przebudowa trybun i dostosowanie ich do współczesnych standardów, uwzględniając pojemność widowni na 15 tys. miejsc siedzących. Projekt zakłada również przekrycie trybun lekkim zadaszeniem z membrany, zawieszonym na konstrukcji złożonej z sekwencji stalowych kratownic.

Elewacja półkolista, południowo-zachodnia, północno-wschodnia oraz wieża sędziów zachowują swój oryginalny kształt oraz historyczny wygląd, w tym charakterystyczne rozmieszczenie wejść do budynku i na trybuny oraz okien, jednak przewiduje się poddanie ich rewaloryzacji. Odnowieniu poddane zostają elementy rzeźbiarskie, detale architektoniczne, stolarka okienna. Sugeruje się nawiązanie kolorystyczne do oryginalnej barwy tynku oraz stolarki, w szczególności głównego wejścia.

Do budynku stadionu proponowana jest dobudowa kubatury od strony południowej. Ma ona kształt nawiązujący geometrią do trybun tworząc dwa skrzydła o trójkątnym przekroju. Dzięki temu zachowana zostaje oś biegnąca wzdłuż stadionu i kontynuowana jest przez zbiornik wodny naśladujący kształtem elementy kompleksu sportowego. Ściany nowej części dopasowują się materiałami do części oryginalnej, natomiast powierzchnia przekrycia wykonana jest w technologii zielonego dachu.

Nowa kubatura stadionu pełni głównie funkcje komunikacyjne na poszczególne piętra. W części zachodniej znajduje się podjazd dla VIP, natomiast po stronie wschodniej dojazd dla sportowców. Projekt przebudowy stadionu przewiduje umieszczenie wszystkich wymaganych funkcji wewnątrz kubatury, wykorzystując również przestrzenie pod nowymi trybunami oraz pod ziemią. Od strony południowej znajduje się duża sala lekkoatletyczna 150x25 m umieszczona na poziomie -2, z zadaszeniem na wysokości drogi przy stadionie. Pod bryłą główną stadionu proponuje się jedną podziemną kondygnację zawierającą w części zachodniej usługi i przestrzeń komercyjną z wejściem od strony placu, w części wschodniej strefę sportowców oraz zaplecze sanitarno-szatniowe z wyjściem na płytę główną boiska, położoną na tym samym poziomie. W części półkola znajduje się parking na 130 miejsc i przestrzeń magazynowa. Przewidziany jest wjazd na boisko oraz strefa i wejście dla sprzętu obsługi boiska. Na parterze znajdują się dojścia na trybuny oraz wewnętrzna promenada z pomieszczeniami komercyjnymi, sanitaryjnymi oraz obsługi. Zachowana zostaje przestrzeń dużej sali stadionu z wykorzystaniem na Salę Tradycji do której prowadzi główne wejście. Piętro pierwsze i drugie od strony zachodniej zajmuje strefa VIP, natomiast od strony wschodniej znajdują się pomieszczenia mediów i administracji. Dwa piętra w części północnej zarezerwowane są na pomieszczenia techniczne. Dach stadionu wykorzystany jest na przestrzeń promenady zewnętrznej. Wieża sędziów przewidziana jest jako udostępniany publicznie punkt widokowy.

Tymczasowe zagospodarowanie terenu stadionu (I etap)

Tymczasowe zagospodarowanie otoczenia stadionu głównego realizowane w I etapie przewiduje wyburzenie istniejących obiektów gospodarczych przylegających do południowo-zachodniej strony stadionu i wprowadzenie funkcji dopełniających sportowo-rekreacyjny charakter kompleksu. Projekt zakłada zachowanie historycznego ogrodzenia od strony ulicy Wawelskiej. Aleja parkowa, znajdująca się na osi kompozycyjnej założenia wpływa na zmniejszenie płyty wejściowej stadionu oraz wyrównanie i zazielenienie terenu w północnej części, mieszczącej kiedyś małe boiska sportowe. Projekt obejmuje usunięcie parkingu od strony południowo-zachodniej stadionu i pozostawienie miejsc postojowych jedynie po stronie przeciwnej, zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania terenu. Proponuje się zachowanie utwardzonej nawierzchni płyty wejściowej, która przewidziana jest pod przyszły plac budowy etapu II (stadionu).

Plac stanowi główny element projektu, będący przestrzenią wydarzeń i aktywności sportowych. W centralnej części zaproponowano tymczasowy tor rowerowy składający się z systemu niewielkich ramp i wyskoczni (tzw. dirt park), swoim kształtem definiujący przestrzeń placu, dzieląc go na mniejsze wnętrza. Historyczne schody wejściowe do Stadionu SKRA tworzą miejsce niewielkiej widowni. Przewiduje się wprowadzenie mobilnych drewnianych siedzisk przykrywających betonowe stopnie. Na narożniku południowej fasady stadionu zaprojektowano ścianę wspinaczkową. Dolna część placu, łącząca się z projektowaną dwukierunkową drogą kołową, mieści strefę food trucków, obsługującą teren w czasie wydarzeń oraz codziennych treningów. Przylegający do niej zielony pas to wielofunkcyjna polana, miejsce pikników miejskich, festynów oraz wydarzeń okolicznościowych. Proponuje się zazielenienie istniejącego ogrodzenia od południowej części stadionu pnączami.

RONET - Zbigniew Filipek Biuro: 32-020 Wieliczka, ul. Zacisze 16, NIP: 677-133-92-83,
Konto bankowe: BANK PEKAO SA 03 1240 1431 1111 0010 2980 4734, tel: 608 835 030,
e-mail: biuro.ronet@wp.pl, ronet@ronet.pl