Konkurs realizacyjny na rewitalizację parku Pole Mokotowskie w Warszawie
II nagroda

<<< powrót
  • Jakub Botwina, Stanisław Botwina, Elżbieta Myjak-Sokołowska, Michał Szaruga
Skład zespołu:
  • Jakub Botwina  
  • Stanisław Botwina  
  • Elżbieta Myjak-Sokołowska  
  • Michał Szaruga  
  •  
  • współpraca:  
  • MaciejKozyra  
  • Volodymyr Melymuka  
  • Anna Patronowicz  
  • Ewa Zaraś 

1. GŁÓWNE ZAŁOŻENIA KONCEPCYJNE

• Uwzględnienie tradycji i historii miejsca(zachowanie m.inn. ścieżki Kapuścińskiego)
• Nawiązanie do projektu arch. kraj. Bolka
• Uwzględnienie wytycznych wynikających z zapisów MPZP oraz Masterplanu
• Powiązania funkcjonalne, przyrodnicze i komunikacyjne z terenami sąsiadującymi
• Podkreślenie walorów przyrodniczych i wzbogacenie bioróżnorodności poprzez budowanie wielowarstwowej struktury układów roślinnych, tworzenie tzw. stref przyrody
• Rozbudowa systemu wodnego jako wyróżniającego elementu przestrzennego w tej części Parku
• Strefowanie programu z zachowaniem większości funkcji z propozycją nowych rozwiązań architektonicznych i przestrzennych
• Rozbudowanie oferty programowej dla rozwoju usług nauki, kultury, sztuki, wypoczynku i rekreacji dla wszystkich grup użytkowników w tym niepełnosprawnych
• Zaprojektowanie rozwiązań pro-środowiskowych z użyciem materiałów i technologii energooszczędnych

2. POWIĄZANIA FUNKCJONALNE, PRZYRODNICZE I KOMUNIKACYJNE Z TERENAMI SĄSIADUJĄCYMI

Najbliższe sąsiedztwo Parku to przede wszystkim układ arterii komunikacyjnych, który silnie determinuje jego funkcjonowanie. Zespół projektowy uwzględnia w tym zakresie następujące rozwiązania:
• bezkolizyjne połączenia części ochockiej z śródmiejską przez kładki prowadzone nad ul. Niepodległości i Trasą Łazienkowską
• wzmocnienie drzewostanu o dodatkowe nasadzenia drzew i krzewów uzupełnione pasem łąk kwietnych w celu poprawy aspektów akustycznych i wizualnych zwłaszcza w rejonie ulicy Wawelskiej, Waryńskiego,
• od ul. Rostafińskich nasadzenia krzewów i pasy łąk kwietnych.

Tereny i stadion „Skry” po uregulowaniu spraw prawnych i własnościowych powinny realizować usługi związane ze sportem oraz organizacją większych, masowych imprez i koncertów, odciążając w tym względzie wrażliwą tkankę przyrodniczą Parku.

Projektowana rozbudowa Kampusu Centralnego Politechniki Warszawskiej i modernizacja i rozbudowa Kompleksu Sportowego” Syrenki” wskazuje, iż wszelkie większe inwestycje związane z infrastrukturą sportową na terenie Parku są nieuzasadnione.

Obszary zieleni Parku Pole Mokotowskie są ważnym korytarzem ekologicznym, który pozwala zachować ciągłość obszarów zieleni – Park Wielkopolski, Cmentarz Mauzoleum Żołnierzy Radzieckich, ogrody działkowe. Cały ten kompleks jest niezwykle ważnym elementem systemu przyrodniczego Warszawy. Dlatego należy podkreślić, że Pole Mokotowskie jest miejscem życia wielu różnorodnych organizmów, które umożliwia im dyspersję i przemieszczanie się. Z tego względu niezwykle ważnym jest stworzenie sprawnie funkcjonującej i zapewniającej realizację potrzeb życiowych różnych organizmów szaty roślinnej (Rys..

3. OGÓLNE ZAŁOŻENIA ROZWIĄZAŃ ARCHITEKTONICZNYCH

Projektowane pawilony parkowe wpisują się w nurt projektowania pro-środowiskowego z wykorzystaniem naturalnych materiałów i odnawialnych źródeł energii. W założeniu autorów, architektura ma się wpisywać w otaczający krajobraz i pełnić podstawowe funkcje gastronomiczne, informacyjne, socjalne uwzględniające potrzeby osób niepełnosprawnych i osób z niemowlakami i małymi dziećmi

Pawilon gastronomiczny „Rondo Jazdy Polskiej” z wydzieloną, ogólnodostępną toaletą publiczną zaprojektowano jako parterowy budynek, bez podpiwniczenia o dachu płaskim w technologi stropodachu zielonego, ekstensywnego. Od strony północnej poprzez zastosowana technologie zielonego dachu łączy się z terenem płynnie skarpą. Na stropie zaprojektowano murawę w technologii "Zielonego dachu" zbudowany warstwowo (konstrukcja stropu, hydroizolacja przeciwkorzenna, mata chłonno - ochronna, warstwa filtracyjna - folia kubełkowa, włóknina filtracyjna, sustrat oraz trawnik (z rolki lub siewu).

W części zachodniej obiektu zaprojektowano obszerna jednoprzestrzenna przeszkloną salę restauracyjną z wyjęciem na taras. Elewacje południową częściowo zaprojektowano z okładziny drewnianej. Taras restauracyjny z ażurową pergolą oprócz funkcji ogródka kawiarnianego, może być okazjonalnie wykorzystywany do organizacji koncertów i imprez okolicznościowych. Wejście do pawilonu zlokalizowano do strony południowej z z dostępie dla osób niepełnosprawnych. Od strony zachodniej zaprojektowano też niezależną, ogólnodostępną toaletę publiczną z uwzględnieniem osób niepełnosprawnych.

Układ konstrukcji ścian budynku pozwala na elastyczne wykorzystanie i dowolna aranżację wynikającą z potrzeb użytkownika.

Pawilon gastronomiczny „Merlin” zaprojektowano jako parterowy budynek, bez podpiwniczenia o dachu płaskim ze szklaną elewacją otwierająca się na park. W pawilonie zaprojektowano sąsiedzką przestrzeń integracyjna z salą do organizacji spotkań, projekcji czy prezentacji. W części północnej zaprojektowano sale kawiarniana z otwarciem na drewniany taras. W centralnej części zaprojektowano niewielkie patio z drewnianym tarasem do wypoczynku lub organizacji zajęć edukacyjnych czy spotkań kameralnych.

4. OGÓLNE ZAŁOŻENIA KSZTAŁTOWANIE SZATY ROŚLINNEJ I UKŁADU WODNEGO

Szata roślinna Parku wymaga kształtowania przez prowadzenie właściwej gospodarki drzewostanem, odbudowę runa pod koronami drzew, odpowiednie nowe nasadzenia drzew, krzewów oraz roślinności zielnej uwzględniające rodzaj i charakter siedliska. Należy dążyć do tworzenia odpowiedniej struktury roślinności(kształtowanie wnętrz parkowych poprzez drzewostany zwarte, ażurowe, grupy drzew większe i mniejsze, pojedyncze drzewa (solitery), grupy krzewów, układy łąkowe. powierzchnie trawiaste oraz rabaty bylinowe.

Bazując na potencjale fitosocjologicznym, dążąc do stworzenia w najwyższym stopniu naturalistycznym układów, określono dobory roślinne zgodne z następującymi zbiorowiskami:
• Berberidion i Prunetalia spinosae (np. Berberis vulgaris, Ligustrum vulgare, Euonymus europaeus, E. verrucosa, Cornus sanguinea, Cotoneaster niger, C. integerrimus, C. tomentosus, Rosa agrestis. R. galuca, R. rubiginosa, R. canina, R. pimponelifolia, R. tomentosa, Viburnum lantana, Clematis vitalba, Ctaraegus sp. rodzime gatunki, Prunus spinosa, Ulmus minor, Acer campestre, Viburnum lantana) – w warstwie krzewów i drzew
• Trifolio-Geralnietea (np. Silene nutans, Astragalus cicer, A. glycyphyllos, Coronilla varia, Lathyrus sylvestris, L. heterophyllus, Vivia pisiformis, V. tenuifolia, Galium verum, Valeriana angustifolia, Verbascum lychnitis, Clinopodium vulgare, Origanum vulgare, Inula conyza, Orchis purpurea) w warstwie roślin zielnych
• Querco-Fagetea w warstwie runa.

Należy wziąć pod uwagę również gatunki werbujące się z następujących zbiorowisk: Tilio-Carpinetum, Glechometalia, Artemisietea, Prunetalia, Arrhenatheretum, Lolio-Cynosuretum, Lolio-Plantaginetum, Prunello-Plantaginetum, Stellarietea, których fragmenty można zinwentaryzować obecnie na terenie Parku Pole Mokotowskie, tak pod względem warstwy drzew i krzewów, jak i pod względem składu gatunkowego runa parkowego i rabat.

Roślinność werbująca się z wymienionych formacji fitosocjologicznych będzie stanowić trzon gatunkowy dla całego parku. Dzięki temu zostanie osiągnięty efekt naturalności, wpisujący się w nurt Natural Landscaping, ale przede wszystkim spójności, bez względu na funkcje i przeznaczenie poszczególnych fragmentów parku. Dodatkowo należy podkreślić, że rośliny należące do grupy gatunków charakterystycznych wymienionych synkaksonów będą realizowały postulat zgodności siedliskowej, gwarantujący samoutrzymanie się nasadzeń.

,,Łąka kwietna”

Jednym z w zasadzie nowo i celowo wprowadzanych elementów roślinnych na terenie Parku Pole Mokotowskie jest łąka kwietna. Najlepszym rozwiązaniem będzie zastosowanie mieszanek roślin wieloletnich. Zaleca się wykorzystanie mieszanki Polska Łąka Kwietna. Jest to mieszanka nasion do zakładania łąki wieloletniej koszonej raz lub dwa razy do roku, na szeroki zakres gleb przeciętnych. W jej składzie jest kilkanaście typowych kolorowych kwiatów łąkowych m.in. złocień pospolity, jaskier ostry, świerzbnica polna i firletka poszarpana

Skład gatunkowy:
Leucanthemum vulgare - gatunek dominujący, Lotus corniculatus, Lychnis flos-cuculi, Ranunculus acris, Knautia arvensis, Vicia cracca, Vicia grandiflora, Tragopogon pratensis, Achillea millefolium, Centaurea phrygia, Daucus carota, Centaurea jacea, Stachys officinalis, Sanguisorba officinalis

Inną alternatywą, na nieco uboższe siedlisko jest Murawa kwietna. Jest to mieszanka przeznaczona jest do zakładania łąk kwietnych na glebach suchych lub przeciętnych. Suche łąki i pastwiska nazywane są murawami kserotermicznymi. Mieszanka nadaje się na dobrze zdrenowane gleby o odczynie obojętnym lub zasadowym tzn. gleby wapienne, suchsze gliny, żwiry i niektóre gleby piaszczyste. Do mieszanki wybrano gatunki o dosyć szerokiej skali tolerancji w stosunku do gleby.

Skład gatunkowy:
Leucanthemum vulgare, Vicia cracca m, Vicia grandiflora, Centaurea scabiosa, Lotus corniculatus, Knautia arnvensis, Echium vulgare, Cichorium intybus, Achillea millefolium, Centaurea jacea, Verbascum thapsiforme, Anthemis tinctoria, Malva sylvestris, Saponaria officinalis, Daucus carota, Agrimonia eupatorium, Betonica officinalis, Verbascum nigrum, Salvia verticillata, Oenothera sp., Succisa pratensis, Leontodon hispidus

Trawniki i murawy

Osobnym problemem są powierzchnie trawnikowe Parku pole Mokotowskie i dobranie odpowiednich mieszanek. Ze względu na warunki siedliskowe i wymogi użytkowe proponuje się następujące mieszanki:
• MIESZANKA TRAW ZIELONE MIASTO MZM - mieszanka przeznaczona do obsiewania terenów w miastach; charakteryzuje się zwiększoną tolerancją na przesuszenie i wydeptywanie oraz odpornością na trudne warunki siedliska i zanieczyszczenie powietrza: Festuca rubra 25%, Festuca trachyphylla 10%, Festuca arundinacea 25%
• Festuca capillata ‘Sima’ 90%, Lolium perenne 10%
• Festuca rubra genuina ‘Leo’45%, Poa pratensis ‘Alicja’ 45 %, Lolium perenne ‘Gazon’ 10%
• Festuca rubra genuina ‘Leo’30%, Festuca ovina 30%, Agrostis vulgaris ‘Igeka’ 10%, Loloium perenne ‘Gazon’ 20%, Medicago lupulina 10%
• Festuca rubra genuina ‘Leo’20%, Festuca ovina 15%, Festuca heterophylla ‘Sawa’ 15%, Agrostis vulgaris ‘Igeka’ 15%, Poa pratensis ‘Alicja’ 20%, Lolium perenne ‘Gazon’ 15%

Runo parkowe i rabaty

W parku o charakterze naturalistycznym szczególną uwagę należy poświęcić warstwie roślin zielnych. W warstwie drzew i krzewów różnorodność była zbyt męcząca wizualnie i wprowadzająca zbyt duży chaos, natomiast w warstwie roślin zielnych różnorodność ta jest wysoce wskazana. Należy tak dobrać i zestawić rośliny ze sobą by sprawiały wrażenie formacji samoistnie i spontanicznie powstających.
Drzewostan powinien stanowić swego rodzaju szkielet, tło ekran, bazę dla bogatych układów roślin zielnych, zmiennych pod względem fizjonomicznym w zależności od funkcji poszczególnych części i wnętrz parkowych.

Byliny powinny stanowić bogatą i różnorodną warstwę roślin. Przy ich doborze uwzględniono przede wszystkim zgodność siedliskową, naturalną fizjonomię szaty roślinnej, oraz dekoracyjne efekty o każdej porze sezonu wegetacyjnego. Przy doborze gatunków na „naturalistyczne rabaty” pod okapami drzew bazowano na roślinności rodzimej z klasy Querco-Fagetea.

Gdzie to możliwe należałoby rozważyć przywracanie grądowego charakteru runa. Wiązałoby się to z koniecznością uzupełnienia gleby (odtworzenie mikoryz, dostarczenie banku nasion). Nie jest też wykluczone, że przyszłe „enklawy grądów” będą miały zbyt małą powierzchnie, by typowe gatunki runa mogły tam trwać (problem izolacji populacji). Runo grądowe jest ?najbardziej atrakcyjne wiosną, przed listnieniem drzew – zakwitają wtedy geofity wiosenne. W rejonie łąki kośnej należy rozważyć wprowadzenie koszenia nieco rzadziej i na większej wysokości (tak by uniknąć negatywnego wpływu kosiarek na drobne zwierzęta). W tej sposób mogłaby z powodzeniem powstać tu strefa przyrody.

Proponowane zestawy roslin do nasadzeń w runi parkowym
• W siedliskach łęgowych: Astrantia jajor, Aegopodium podagraria, Geum rivale, Iris pseudoacorus, Trollius europaeus, Athyrinum filix femina, Drypoterisfilix mas, Dryopteris thelypteris
• W siedliskach grądowych:
efekt wczesnowiosenny Galanthus nivalis, Hepatica nobilis, Ficaria verna, Corydalis cava, Anemone nemorosa, Anemone ranunculoides, Asarum europaeum, Gagea lutea, Pulmonaria obscura
efekt letni: Asperula odorata, Ajugareptans, Glechomahederace, Stellaria holostea, Polygonatum multiflorum, Galeobdolon luteum, Viola dorata

Rośliny wiecznie zielone: Vinca minor, Hedera helix

Paprocie: Dryopteris filix mas, Phegopteris polypodium, Polypdium vulgare

Można runo wzbogacić miejscami runo można w następującymi gatunkami: Pteridium aqulilinum, Convallaria majalis, Polygonatum odoratum, Fragaria veska, Geranium sanguineum, Primua elatior, Promula officinalis, ze zbiorowisk mieszanych oraz ze zbiorowisk łąkowych: Ranunculus acre, Chrysanthemum leucanthemum, Trollius europaeus, Lychnis flos-cuculi, Colchicum autumnale, Dianthus superbus, Rumex acetosela, Cirsium rivale, Trifolium pratense
Dendroflora – Drzewa i krzewy

Istniejące gatunki drzew i krzewów, jak również te werbujące się z synkaksonów Berberidion i Prunetalia spinosae oraz Tilio-Carpinetum powinny stanowić podstawowy trzon drzewostanu Parku Pole Mokotowskie. Dzięki temu efekt całości będzie spójny i przede wszystkim efekt wizualny będzie nawiązywał do naturalnego charakteru.

Dobór ten można wzbogacić odmianami kultywarowymi, wyselekcjonowanymi ze względu na walory pokrojowe lub barwne ulistnienie. Ten naturalistyczny trzon można wzbogacić o gatunki obcego pochodzenia, ale zbliżonych wizualnie do gatunków rodzimych, np. Tilia ‘Euchlora’, T. americana, T. x europaea, T. insularis, T. tomentosa, Acer rubrum, A. saccharum, Quercus macranthera, Q. macrocarpa. Podobne podejście proponuje się zastosować w stosunku do krzewów. Bazę powinny stanowić gatunki związane z wymienionymi syntaksonami oraz ich odmiany ogrodowe.

Układ wodny

Projektowany układ wodny uwzględnia przebudowę istniejącego zbiornika w kierunku naturalnym z rozbudowanym zrewitalizowanym kanałkiem w formie meandrującego strumienia, rozbudowanego i kontynuowanego po drugiej stronie głównej alei na terenie dawnego MPO i wpadającego do zbiornika górnego. Proponowane rozwiązanie znacznie wydłuży obieg wody co korzystnie wpłynie na proces doczyszczania wody, dzięki obsadzeniu nabrzeży i zatok strumienia roślinnością szuwarową, stanowiącą naturalny filtr. Tego typu rozwiązania wodne wzbogacą nie tylko warstwę roślinną ale także spowodują rozwój fauny wodnej i przyczyni się do wzbogacenia bioróżnorodności Parku.

5. KONCEPCJA PROGRAMOWO-PRZESTRZENNA

W wyniku analiz uwarunkowań prawnych, społecznych, historycznych, kulturowych, przyrodniczych oraz kompozycyjnych, obszar Parku podzielono na kilka stref funkcjonalnych

Strefa wejścia

Strefy wejścia stanowią szczególnie istotny element budujący charakter miejsca. Podkreślone zostały placami wejściowymi z elementami małej architektury tablicami i znakami informacyjnymi. Zakłada się, stworzenie kompleksowego systemu informacji wizualnej dla całego parku ze szczególnym uwzględnieniem stref wejściowych (zespól projektowy, świadomy odpowiedzialności i rangi tego zadania sformułował jedynie ogólne założenia:
- projektowane w parku informacje oraz nośniki informacji należy wprowadzić w przestrzeń tak, aby nie konkurowały z przyrodą,
- nośniki ma charakteryzować unikatowa forma stworzona jedynie na potrzeby Pola Mokotowskiego oraz
- wysoka jakość i trwałość użytych materiałów.

W strefie wejściowej, w części śródmiejskiej przewiduje się lokalizację pawilonu, zagłębiony w skarpę z zielonym dachem z tarasem kawiarnianym, toaletami, punktem informacyjnym w otoczeniu odpowiednio zakomponowanej roślinności

Strefa Alei Głównej

Głównym elementem kompozycyjnym, spinającym obie części Parku jest promenada – Aleja Główna z serią ogrodów tematycznych, biegnąca od ulicy Żwirki i Wigury do ulicy Niepodległości i dalej przez przerzuconą na drugą stronę ulicy zieloną kładką do części śródmiejskiej, do ulicy Waryńskiego. Aleja stanowi główny ciąg pieszy, wzdłuż którego biegnie równolegle ścieżka biegowa. Ze względu na bardzo zróżnicowany charakter i strukturę roślinności istniejącej, towarzyszącej głównej alei (swobodne nasadzenia drzew, fragmentami rzędowy układ drzew w centralnej części ochockiej), zaprojektowano ogrody rodzajowe (kompozycje roślinne krzewów liściastych i iglastych, pnączy i roślin zielnych, głównie bylin), których projektowany rysunek nasadzeń, będzie porządkował i scalał przestrzeń Głównej Alei. W części ochockiej ogrodom roślinnym będą towarzyszyć zatopione miejsca wypoczynkowe połączone z ekspozycją m.in., rzeźby, instalacji artystycznych. W części śródmiejskiej zwieńczeniem ogrodów rodzajowych będzie ogród różany wokół basenu z fontanną. Zróżnicowany skład gatunkowy roślinności w strefie głównego ciągu pieszego, jest podyktowany chęcią podkreślenia reprezentacyjnego charakteru głównej Alei oraz zaprojektowania kompozycji roślinnych atrakcyjnych przez cały rok.

Strefa przyrody

Obejmuje tereny z najcenniejszą roślinnością o najmniejszym stopniu zainwestowania technicznego. W tych strefach przewiduje się przede wszystkim uczytelnienie wnętrz parkowych poprzez właściwie prowadzoną gospodarkę drzewostanem oraz korektę istniejących młodych, ciekawych gatunkowo nasadzeń z ostatnich lat, niestety, często bardzo przypadkowych, które z powodzeniem można jeszcze przesadzić w wskazane miejsce. Projektowane są też nowe nasadzenia drzew oraz krzewów w celu wzmocnienia istniejących zadrzewień, zwłaszcza na obrzeżach Parku. Generalnie przyjęto zasadę aby przy zwartych zadrzewieniach tworzyć pasy krzewów i łąk kwietnych koszonych jeden raz w roku. Istotnym problemem jest także odbudowa runa pod okapami drzew. W celu zapobieżenia jego wydeptywania zaprojektowano kładkę wśród koron drzew oraz ciągi spacerowe prowadzone na lekko wyniesionych ponad grunt drewnianych podestach.

Strefa przyrodniczo – edukacyjna

Strefa obejmuje m.inn. teren projektowanego strumienia przy zbiorniku głównym oraz liczne zadrzewienia o charakterze ażurowym z projektowanymi w tym rejonie kolekcjami roślinności wodnej, przywodnej, bagiennej oraz zbiorowisk roślinnych charakterystycznych dla runa parkowego. W rejonie strumienia oraz pod koronami drzew zaprojektowano ścieżkę edukacyjną prowadzoną na drewnianych, wyniesionych kładkach.

Strefa rekreacji

W tych strefach przewiduje się zróżnicowany program rekreacyjno-wypoczynkowy. W części ochockiej najatrakcyjniejszym punktem programowym jest projektowany układ wodny, składający się z głównego zbiornika, zbiornika górnego po drugiej stronie Alei Głównej, przy których projektuje się rozległe, drewniane tarasy. Na fragmencie tarasu przy głównym zbiorniku projektuje się pergole z pnączami? w celu stworzenia dla użytkowników zróżnicowanych warunków świetlnych. Nad zbiornikiem głównym kończy swój bieg prowadzona wśród koron drzew kładka zakończona tarasem, z którego roztacza się rozległy widok na otaczający krajobraz.

Teren przy zbiorniku górnym z drugą częścią strumienia został zaraaranżowany jako „ zielona agora, która będzie pełnić rolę wielofunkcyjnej przestrzeni wypoczynkowej (miejsca piknikowania, gry w boule, friesbee, kometkę, uprawianie yogi, ćwiczeń gimnastycznych itp.).Przy strumieniu zaprojektowano kameralne miejsca wypoczynkowe oraz pomosty do obserwacji roślinności i fauny).
W części ochockiej projektuje się rozbudowę i modernizację istniejącego placu zabaw przy głównym zbiorniku wodnym. Plac będzie przekształcony z racji swojego położenia, zgodnie z oczekiwaniami dzieci w ,,wioskę piratów” z różnorodnymi urządzeniami wodnymi. Przewiduje się program dla opiekunów dzieci m.in rozbudowę istniejącej siłowni plenerowej, placów z terenowych grami typu szachy, kręgle, itp.

Uzupełnienie programu stref rekreacji stanowią liczne polany piknikowe dla uprawiania różnych form aktywności Projektowane polany związane są przede wszystkim z układem wodnym w centralnej części ochockiej, terenami przy Rostafińskich , strefą studencką, terenami w rejonie Pomnika Lotników Polskich i projektowanego Pawilonu. Program polan uzupełniają stanowiska do grillowania, podesty drewniane, zadaszone altany pełniące funkcje schronów od deszczu.

Strefa salonu miejskiego

W strefie tej, w części śródmiejskiej, centralnym punktem programu jest projektowany tzw. salon miejski z ogrodem różanym, wzbogacony o kompozycje krzewów liściastych i iglastych, rabaty bylinowe oraz rośliny cebulowe. Podstawowy układ zostaje zachowany, projektuje się jedynie pergolę ramującą od strony… fontannę ze zbiornikiem. Projektowana pergola będzie stanowić jednocześnie miejsce ekspozycji dla kolekcji róż pnących. Przewiduje się modernizację i wymianę nawierzchni, siedzisk raz odpowiednie oświetlenie.

W tej strefie, nawiązaniu do tradycji i historii miejsca zmodernizowano istniejący plac, tym razem z motywem „lotnictwa”. Proponowane urządzenia zabawowe nawiązują do motywów lotniczych typu samolot, drabinki, pas startowy, huśtawki w kształcie samolotów.

Charakter placu wpisuje się w tematykę położonej obok strefy edukacyjnej.

Strefa edukacji

Teren strefy przylega bezpośrednio do strefy Salonu miejskiego i będzie pełnił bardzo ważną rolę w budowaniu tożsamości miejsca. W tym miejscu proponuje się lokalizację Muzeum historii polskiego i światowego lotnictwa. W pobliżu zaprojektowano ścieżkę edukacyjną z plenerową ekspozycją wybranych modeli samolotów.

Strefa rodzinnego wypoczynku

Program tej strefy stanowią tereny ogrodów sensorycznych, ,,naturalny” plac zabaw dla dzieci oraz polana ze stanowiskami do grillowania. Ogrody sensoryczne dedykowane są dla wszystkich użytkowników Parku ale szczególnie dla osób niepełnosprawnych, ludzi starszych oraz dzieci. Z myślą o nich projektuje się naturalny plac zabaw.
Na placu przewiduje się odpowiednią aranżację terenu w swobodny układ takich elementów, takich, jak kłody powalonych drzew, głazy, kamienie, kawałki drewna, gałęzie, które mają wyzwalać u dzieci kreatywność i samodzielność. W pobliżu placu projektuje się dosadzenia drzew i krzewów działających na zmysły wzroku, zapachu, smaku, dotyku.

Strefa ciszy (miejsce do czytania)

W części terenu po bazie MPO przylegającej bezpośredni gmachu Biblioteki Narodowej projektuje się czytelnie plenerową z dostępem do Wi-Fi, z altanami, siedziskami oraz mobilnymi meblami, typu leżaki.

Strefa sportu

W części ochockiej zaprojektowano skatepark na terenie obecnego parkingu dedykowany j dla dzieci starszych. Natomiast w części śródmiejskiej w tej strefie projektuje rozbudowany skatepark w pobliżu „Grzybka” dla młodzieży i studentów. Program uzupełniają m. in stoły do ping-ponga, szachy terenowe

Strefa aktywności lokalnej

W strefie tej lokalizuje się się ogrody społecznościowe. Będą one pełnić przede wszystkim funkcje społeczne, edukacyjne, kulturalne i artystyczne. W tej części projektuje się układ ogrodów warzywnych z zapleczem typu mała szklarnia z altaną oraz kompostownik. Ponadto przewiduje się ogródki warzywno- ziołowe dla dzieci. Proponuje się adaptację i przystosowanie domków dla działań i incjatyw lokalnej społeczności. Projektowana w tym rejonie instalacja artystyczna ,,Ul miejski” ma edukować i kształtować właściwe postawy proekologiczne.

Konstrukcja oparta została o system tarasów heksagonalnych nawiązujących do plastra miodu. Dodatkowo zaprojektowano ekspozycyjne interakcyjne ramki z informacjami o życiu pszczół.

Na całej powierzchni wystawy zostały rozmieszczone drewniane formy w kształcie uli, na których znajdują się informacje dotyczące stricte hodowli pszczół w mieście. Po zmierzchu ule wypełniają się od środka światłem. Wewnątrz ram zamontowane jest oświetlenie led, które oświetla pleksi o wzorze plastra miodu, zdjęcia oraz obrotowe heksagony

Strefa psa

Projektanci proponują zgodnie wytycznymi Masterplanu lokalizację 3 stref dla psów aby umożliwić ich dostępność dla mieszkańców okolicznych dzielnic. Projektowane miejsca będą wydzielone za pomocą odpowiednio zakomponowanej roślinności, tak aby harmonizowały z otoczeniem. Na terenie wybiegów przewiduje się małe zbiorniki i urządzenia wodne , urządzenia zabawowe dla psów.

6. ROZWIĄZANIA PROEKOLOGICZNE

Proponowane działania projektowe na terenie parku uwzględniają w szerokim zakresie działania pro-środowiskowe. Należy do nich:
• przebudowa istniejącego, sztucznego zbiornika w kierunku naturalnego,
• retencja wód opadowych: ogrody deszczowe wzdłuż głównej alei, zielony dach pawilonu przy Rondzie Jazdy Polskiej,
• solary (pawilon Merlin,. pergola nad tarasem przy zbiorniku wodnym i drewniane altany w plenerowej czytelni, wybrane meble ogrodowe) oświetlenie parkowe,
• przepuszczalne nawierzchnie na ciągach komunikacyjnych i placach parkowych, placach zabaw.
• Retencja i wykorzystanie wód opadowych do podlewania roślinności parkowej

7. OGÓLNE ZASADY FUNKCJONOWANIA UKŁADU WODNEGO

Projektowany zbiornik wodny o charakterze naturalnego stawu oczyszczany będzie za pomocą filtrów glebowo-bagiennych i filtrów hydrobotanicznych. Woda w zbiorniku filtrowana będzie w procesie ekotechnicznym polegającego na wykorzystaniu złóż porośniętych roślinnością szuwarową, wodną oraz podwodną do procesu oczyszczania wody. Wykorzystuje się proces rozkładu substancji przez mikroorganizmy glebowe pokrywające substrat filtracyjny (błona bakteryjna), a także zdolność roślin do pobierania składników odżywczych z wody. Ze względu na charakter filtra glebowo-korzeniowego w złożu zachodzi równolegle tlenowy rozkład białek, jak i beztlenowa redukcja azotanów do azotu cząsteczkowego. Proces ten pozwala na zachowanie równowagi biologicznej w zbiorniku zapobiegając procesowi eutrofizacji skutkującemu tzw. zakwitaniu wody. Zaprojektowane pompy mają za zadanie wymusić obieg wody, aby zintensyfikować proces oczyszczania. Dodatkowym, istotnym czynnikiem wspomagającym oczyszczanie w okresie wczesnowiosennym są wcześnie rozwijające się rośliny podwodne konkurujące o związki pokarmowe z glonami i sinicami.

Przetrwanie powstałej biocenozy w zbiorniku w okresie zimowym zapewnione zostanie przez utrzymanie głębokości większej niż 1,5m. W najgłębszych partiach niecki przez cały rok będą się gromadziły warstwy osadów sedymentacyjnych, które będą usuwane ze zbiornika za pomocą spustu dennego.

W koncepcji przewiduje się działania związane z retencją wód opadowych. Projektowane wzdłuż alei głównej ogrody rodzajowe będą podlewane wodą z spływająca z powierzchni terenu - ogrody deszczowe.

Na ciągach komunikacyjnych (pieszych, rowerowych) oraz placach (wypoczynkowych, zabaw dla dzieci) zaproponowano wyłącznie nawierzchnie przepuszczalne, czyli umożliwiające przepływ wody i powietrza w celu zapewnienia właściwości drenażowych – ma to ogromne znaczenie przede wszystkim ze względu na ich lokalizację w obszarze powierzchni biologicznie czynnych (ograniczanie spływu powierzchniowego wody opadowej i jej dostępność dla roślin). Na sieżkach rowerowych – przewiduje się zastosowanie asfaltu porowatego, czyli mieszanki mineralno-asfaltowej o bardzo dużej zawartości połączonych wolnych przestrzeni umożliwiających przepływ wody i powietrza (zgodnie z zaleceniami zawartymi w Standardach projektowych i wykonawczych dla systemu rowerowego m.st. Warszawy, 2009) . Ponadto w sąsiedztwie drzew istniejących, w celu ochrony systemów korzeniowych, zaproponowano zastosowanie mineralnych nawierzchni makadamowych – kruszywowych 2-warstwowych.

RONET - Zbigniew Filipek Biuro: 32-020 Wieliczka, ul. Zacisze 16, NIP: 677-133-92-83,
Konto bankowe: BANK PEKAO SA 03 1240 1431 1111 0010 2980 4734, tel: 608 835 030,
e-mail: biuro.ronet@wp.pl, ronet@ronet.pl