Konkurs na opracowanie koncepcji zagospodarowanie Parku Morawka wraz z terenem przyległym w Stroniu Śląskim
II wyróżnienie

<<< powrót
  • PHU Dworniczak s.c.
Skład zespołu:


ZAŁOŻENIA I CELE KONCEPCI PROJEKTOWEJ
Koncepcja zagospodarowania Parku Morawka ma na celu poprawę atrakcyjności dla mieszkańców oraz turystów. Nowo zagospodarowana część parku wzdłuż ul. Sportowej utrzymana jest w swobodnym i półnaturalnym stylu. W tej części wykorzystano zastane zbiorowiska łąkowe oraz zadrzewienia aby wykreować „laboratorium krajobrazowe” – miejsce poznawania procesów naturalnych. Koncepcja realizuje następujące cele:

Cele przyrodnicze
- Ochrona zastanych siedlisk naturalnych i bioróżnorodności oraz kształtowanie nowych siedlisk dla ptaków, małych ssaków i owadów
- Realizacja zrównoważonych systemów gospodarowania wodą opadową.
- Ekspozycja lokalnych utworów geologicznych i gatunków kamieni – wykorzystanie tych elementów w zagospodarowaniu Parku.

Cele kulturowe
- Zagospodarowanie otoczenia kaplicy św. Onufrego oraz jej ekspozycja w przestrzeni parku.
- Promocja lokalnych odmian drzew owocowych w przestrzeni nowego parku.
- Upowszechnianie nowych form spędzania wolnego czasu w kontakcie z przyrodą oraz działań artystycznych (land-art.) w nowej części Parku.

Cele kompozycyjne i krajobrazowe
- Zakomponowanie przestrzeni parku z uwzględnieniem widoków w kierunku najważniejszych dominant: wzniesienie Krzyżnik (710,3 m n.p.m.); Chłopek (784 m n.p.m.); Suszyca (1051 m n.p.m.).
- Kształtowanie systemu wnętrz krajobrazowych oraz punktów widokowych wykorzystując obecne zadrzewienia. - Lokowanie akcentów krajobrazowych (rzeźby, instalacje edukacyjne) w przestrzeni parku które są dobrze eksponowane z punktów widokowych oraz ścieżek parkowych.

Cele funkcjonalne i społeczne
- Wprowadzenie funkcji rekreacyjno-wypoczynkowych realizowanych w okresie całego roku - alternatywne formy rekreacji zimowej.
- Promocja edukacji ekologicznej budzącej szacunek dla przyrody, pomagającej zrozumieć zależności zachodzące w środowisku przyrodniczym, pozwalającej na poczucie odpowiedzialności za środowisko.


Koncepcja zakłada realizację trzech programów funkcjonalno-użytkowych.

PROGRAM PRZYRODNICZY
Zaprojektowano strefowanie obszaru w nawiązana do lokalnych warunków siedliskowych, tak aby utrzymać ich dużą różnorodność – od zadrzewień łęgowych po zbiorowiska łąkowe. Proponowane formy użytkowania terenu bazują na procesach naturalnych: sukcesja biologiczna, retencja wód opadowych itd. Taki osób utrzymania terenu jest przyjazny naturze i ekonomiczny oraz sprzyja pozyskaniu środków zewnętrznych na inwestycje w Parku.

1. Zieleń parkowa – obejmuje ona obszar wschodniej części parku, w której skład wchodzą: - polany parkowe z łąkami kwietnymi – sekwencja wnętrz krajobrazowych zagospodarowanych na potrzeby rekreacji i wypoczynku; motywem przewodnim jest długi pas łąk kwietnych, nawiązujący do meandrującej rzeki. - trawniki koszone – umożliwiające multifunkcjonalne użytkowanie (pikniki, gry i zabawy).

2. Strefa zieleni naturalnej - obejmuje zadrzewienia i naturalne grupy roślin z bogatym podszytem wzdłuż cieku oraz drzewostany grądowe w wyższych partiach terenu.

3. Zadrzewienia łęgowe – zlokalizowane na wilgotnych stanowiskach wzdłuż Morawki w strefach dawnych meandrów.

4. Strefa naturalnej retencji – obejmuje zbiornik wodny wraz z fauną i florą, to miejsce służące prawidłowemu gospodarowaniu wodą opadową.

5. Zieleń komponowana w otoczeniu kaplicy św. Onufrego - odtworzenie dawnej alei lipowej prowadzącej do kaplicy św. Onufrego oraz wprowadzenie ozdobnych kompozycji roślinnych podkreślających rangę zabytkowego obiektu.
W zachodniej części Parku zaprojektowano „laboratorium krajobrazowe”, gdzie realizowane są działania edukacyjne i nowatorskie pomysły na zagospodarowanie terenu:

6. Łąki nad Morawką – obejmuje różne typy zbiorowisk łąkowych: a. łąki wilgotne, b. łąki świeże, c. łąki pośrednie, d. łąki kserotermiczne, w zależności od ich składu gatunkowego są koszone raz do trzech razy w roku, aby wyeksponować ich walory przyrodnicze i funkcjonalne.

7. Sad lokalnych drzew owocowych – liniowe nasadzenia zadrzewień wzdłuż granic katastralnych w celu wykreowania wnętrz krajobrazowych. Wykorzystanie lokalnych gatunków drzew owocowych, sadzonych w rzędach - symbolizuje kolekcje charakterystyczne dla pobliskich regionów.

8. Polana owadów – zlokalizowana w zieleni naturalnej, realizuje program edukacji ekologicznej oraz podnoszenia bioróżnorodności.

9. Pasy zieleni urządzonej wzdłuż ul. Sportowej – kompozycja szpaleru lip drobnolistnych i klonów jaworów uzupełnianych naturalnymi grupami zadrzewień, które tworzą wnętrze zachodniej części parku.


PROGRAM REKREACYJNO-WYPOCZYNKOWY

Zaprojektowano podstawowe elementy zagospodarowania przestrzeni parkowej z uwzględnieniem potrzeb wszystkich grup docelowych.

10. Strefa wypoczynkowa z grillami i altaną – w jej pobliżu kompozycja naturalnych kamieni lokalnych;

11. Polana ślubów i marmurowa łąka – miejsce ekspozycji lokalnych surowców (marmur) wydobywanych na przestrzeni wieków przy górze Krzyżnik i okolicach; miejsce edukacji na temat dziedzictwa naturalnego regionu;

12. Polana z instalacjami artystycznymi typu Land Art – motywem przewodnim jest sztuka ziemi – realizacje artystyczne z materiałów naturalnych lub wykoszeń w łąkach;

13. Polana piknikowa – otwarta przestrzeń wypoczynkowa w strefie łąk, miejsce do leżakowania, jak i organizacji imprez plenerowych, pikników rodzinnych, festynów;

14. Polana zabaw – proponuje się miejsca do wypoczynku czynnego (zjazdy na sankach) dla dzieci oraz młodzieży w południowej części parku po obu stronach potoku Morawa;

15. Plac zabaw – przy istniejącym placu zabaw, jako poszerzenie oferty rekreacyjnej;

16. Leśny plac zabaw – zlokalizowany pośród drzew, wzdłuż przebiegu naturalnej ścieżki; w postaci toru przeszkód z naturalnych elementów takich jak: drewno, szyszki;

17. Siłownia plenerowa – miejsce aktywności fizycznej na trasie ścieżki biegowej oraz spacerowej, dające możliwość rozgrzewki i poprawienia kondycji na świeżym powietrzu;

18. Polana dla pupila – dedykowane miejsce dla psów i ich właścicieli.


PROGRAM SPORTOWY

Funkcje o potencjale komercyjnym organizowane przez dzierżawców terenu .

19. Boisko piłkarskie typu „Orlik” wraz z towarzyszącym placem z możliwością organizacji wydarzeń okołosportowych oraz lokalizacji tymczasowej gastronomii („food truck”);

20. Narciarstwo biegowe – możliwość uprawiania tego sportu na terenie parku jako uzupełnienie zimowej oferty turystycznej;

21. Tyrolka (ok. 150 m) – element wyposażenia Polany zabaw dający możliwość poszerzenia oferty rekreacyjnej o sport ekstremalny.



PROGRAM KOMUNIKACYJNO-TECHNICZNY

Proponuje się zastosowanie dwóch nawierzchni ścieżek: nawierzchnię z kruszywa mineralnego oraz nawierzchnię ze zrębków.

22. Aleja parkowa wzdłuż ul. Kościuszki – adaptacja istniejącego ciągu komunikacyjnego prowadzącego od północnej części parku, poprzez zatokę autobusową do boiska,

23. Dzika promenada – stworzenie ścieżki biegnącej wzdłuż prawego brzegu potoku Morawa przez strefę dedykowaną owadom do Polany zabaw,

24. Ścieżka spacerowa wzdłuż rzeki Morawka –ścieżka biegnąca przez cały obszar parku wzdłuż lewego brzegu cieku wodnego,

25. Ścieżka edukacyjna „Szlakiem Łąk Morawki” – ścieżka biegnąca przez polany łąk mającej na celu rozwijanie wiedzy na temat naturalnych siedlisk przyrodniczych,

26. Plac widokowy – jako panoramiczny punkt obserwacji z widokiem na górę Krzyżnik oraz pobliskie wzgórza, z miejscem wypoczynku wyposażonym w podstawowe elementy małej architektury;

27. Parking przy ul. Sportowej – 30 miejsc postojowych
Strefy wejściowe – w postaci sześciu placów, zagospodarowanych w elementy małej architektury jak: ławki, tablice informacyjne, regulaminy.


ETAPOWANIE INWESTYCJI

ETAP I. Prace podstawowe związane ze scaleniem obszaru – realizowane w ramach przewidzianego budżetu w kwocie 1 000 000 zł:
- remont istniejących ciągów komunikacyjnych i budowa schodów terenowych,
- budowa placu widokowego,
- wytyczenie ścieżek w partiach naturalistycznych (przedepty lub ścieżki ze zrębków),
- wytyczenie nowych ścieżek w zachodniej części parku,
- gospodarka drzewostanem,
- budowa jednolitych elementów małej architektury oraz zagospodarowanie stref wejściowych,
- remont instalacji oświetleniowej,
- budowa siłowni lub placu zabaw,
- realizacja działań proekologicznych (budki dla ptaków, siedliska dla owadów itp.), - nasadzenia drzew i krzewów – Etap 1.

ETAP II. Realizacja prac wymagających pozwolenia wodnoprawnego:
- budowa nowej kładki pieszej,
- realizacja ciągów komunikacyjnych w sąsiedztwie cieku wodnego,
- realizacja systemu gospodarowania wodą opadową oraz małej retencji, - nasadzenia drzew i krzewów – Etap 2.

ETAP III. Rozbudowa funkcji sportowych i komercyjnych w nawiązaniu do potrzeb potencjalnych dzierżawców.
- rozbudowa strefy sportowej i otoczenia boiska,
- budowa parkingu wzdłuż ul. Sportowej,
- zainwestowanie południowo-zachodniej części parku (zaproponowano budowę tyrolki długości ok. 150 m)
Funkcje te proponuje się połączyć w miarę możliwości z wykorzystaniem elementów budowli piętrzącej / zapory

RONET - Zbigniew Filipek Biuro: 32-020 Wieliczka, ul. Zacisze 16, NIP: 677-133-92-83,
Konto bankowe: BANK PEKAO SA 03 1240 1431 1111 0010 2980 4734, tel: 608 835 030,
e-mail: biuro.ronet@wp.pl, ronet@ronet.pl