ARSENAŁ KULTURY KONKURS ARCHITEKTONICZNO-URBANUDYNKU PRZY UL. WEŁNIANY RYNEK 18 W GORZOWIE WIELKOISTYCZNY NA KONCEPCJĘ PRZEBUDOWY WRAZ Z ROZBUDOWĄ BPOLSKIM NA POTRZEBY INSTYTUCJI KULTURY – MIEJSKIEGO OŚRODKA SZTUKI I MIEJSKIEGO CENTRUM KULTURY ORAZ ZMIANY ZAGOSPODAROWANIA W OBRĘBIE ICH OTOCZENIA URBANISTYCZNEGO
I miejsce

<<< powrót
  • ATRIUM Autorskie Studio Architektury Marian Urbański
Skład zespołu:
  • arch. Marian Urbański  
  •  
  • arch. Mateusz Urbański (Atrium Autorskie Studio Architektury Mateusz Urbański)  
  •  
  •  
  • http://www.atrium-asa.pl/  
  •  

IDEA

Przywołanie w tytule Konkursu - Arsenału - budynku bezpowrotnie utraconego, lecz semantycznie ciągle ważnego w świadomości mieszkańców Gorzowa Wielkopolskiego, implikuje, by niezależnie od samej nazwy nowa realizacja nabrała cech, które udokumentują i potwierdzą należną obiektowi pozycję w strukturze miasta.

Środkiem do tego celu stać się ma - uwzględniająca historyczne uwarunkowania kompozycja przestrzenna, skala obiektu oraz zastosowany materiał budowlany. Założono, że cegła ceramiczna użyta w realizacji najbardziej charakterystycznych i cennych obiektów zabytkowych Gorzowa tj. trzynastowiecznej katedrze, kościołach, spichlerzach, czternastowiecznych murach obronnych itd., winna stać się tym materiałem, który poprzez zastosowanie na elewacjach oraz we wnętrzach nawiąże znaczeniowo i jakościowo do wspomnianych obiektów.

Kolejne zadanie konkursu, związane z kształtowaniem elewacji budynku wysokiego, dotyczy jednej z wad powojennej kompozycji przestrzennej śródmieścia. Problem nieuzasadnionej wysokości budynku biurowego, i konkurencji z wieżą katedry, dotyczy zwłaszcza wyeksponowanego trzonu komunikacji pionowej.

Decyzje modernizacyjne w budynku wysokim :
- zmniejszenie wysokości nadbudówki maszynowni dźwigów o ca. 1.5 m (możliwość lokalizacji zespołów napędowych w kubaturze szachów);
- ujednolicenie wysokość budynku;
- neutralizacja oddziaływania istniejących podziałów tektonicznych;
- realizacja jednorodnej stylistycznie i efektywnej ekonomicznie słupowo-ryglowej fasady aluminiowej uzupełnionej, w obszarze ścian trzonu komunikacyjnego, blachą cięto-ciągnioną na podkonstrukcji.

ZAGOSPODAROWANIE TERENU

Podstawowe decyzje :
- linie zabudowy uwzględniające historyczne granice;
- wzdłuż elewacji budynku wysokiego, na styku z Wełnianym Rynkiem, przesunięcie linii zabudowy w kierunku południowym, celem wytworzenia holu wejściowego z wewnętrznymi schodami oraz urządzeniem zapewniającym komfortowy dostęp parteru budynku osobom niepełnosprawnym;
- wytworzenie pieszego ciągu - „Pasaż Kultury”, zapewniającego połączenie Wełnianego Rynku z plantami wzdłuż murów obronnych. Funkcjonalne rozdzielenie obiektów MOS i MCK, a zarazem ich integracja, poprzez sąsiedztwo głównych wejść do obiektów oraz wspólnej przestrzeni aktywności;
- zaadaptowanie podstawowych decyzji zagospodarowania terenów wzdłuż murów z rozwiązania konkursowego - spójny system zieleni miejskiej, I nagroda. Wprowadzone korekty dotyczą: usytuowania fontanny na osi pasażu, wyprowadzenia murów obronnych powyżej terenu oraz niewielkich korekt w zakresie chodników;
- komunikacji kołowa - projekt zachowuje włączenie ul. Hawelańskiej do ul. Władysława Jagieły. Z ulicy Hawelańskiej, ograniczonej gabarytowo, przewiduje się podjazd do projektowanych obiektów oraz obsługę działek nr 1862 i 1864;
- teren położony pomiędzy Wełnianym Rynkiem oraz ul. Władysława Sikorskiego zachowuje charakter z uwagi na duże skupisko zieleni wysokiej. Uzupełnienia drzewostanu poprzez nasadzenia – dopełnienie „kwartału” z wytworzeniem pierzei ciągu pieszego, po trasie Priester Str / Braniborska.

ZAŁOŻENIA PROJEKTOWO - REALIZACYJNE

Analiza przeznaczonego do adaptacji dwukondygnacyjnego podpiwniczonego pawilonu, w kontekście zagadnień projektowych, realizacyjnych oraz możliwości finansowych MCK i MOS, doprowadziła do decyzji, że w istniejącej strukturze zlokalizowany zostanie Miejski Ośrodek Sztuki.

Adaptacja kubatury ograniczona zostanie do części północnej pawilonu (pomiędzy osiami A i B) zrealizowanej w roku 1970 wg. projektu pierwotnego. Podstawowy zakres robót budowlanych:
- wycięcie stropu półpiętra pomiędzy osiami A i B oraz 1 i 2;
- wycięcie fragmentu stropu pomiędzy osiami A i B oraz 5 i 6, dla potrzeb dodatkowej klatki ewakuacyjnej;
- demontaż niekonstrukcyjnych ścian zewnętrznych;
- wyburzenie ścianek działowych

Pozostała część kubatury pomiędzy osiami C i D, zrealizowana w latach 90-tych jako zabudowa przestrzeni atrium, z niefunkcjonalnymi układami skarbców, zostanie rozebrana. Uzyskana powierzchnia umożliwi realizację wymaganej programem sali kinowej i multimedialnej, o gabarytach, zwłaszcza dotyczących wysokości, niemożliwych do osiągnięcia w adaptowanym obiekcie.

W konsekwencji przyjętych założeń budynek MCK będzie zaprojektowany jako całkowicie nowy element zespołu Arsenału.

KONCEPCJA FUNKCJONALNO – PRZESTRZENNA

Proponowana forma zabudowy spełnić ma kilka funkcji, które pozwolą uzupełnić lukę w tkance miasta i ograniczyć oddziaływanie budynku wysokiego, z drugiej zaś strony, wprowadzić elementy miejskiego klimatu i swoistej formy zagęszczenia, charakterystycznej również dla średniowiecznej tkanki Gorzowa. Szczególną rolę w tworzeniu atmosfery miejsca pełnić ma wąska szczelina - uliczka „Pasaż Kultury”. Ma być dokumentem przeszłości, dynamiczną przestrzenią tłumu użytkowników oraz kulturalnym foyer, wypełnionym zmienną w czasie treścią.

BUDYNEK MOS

• Parter - pomieszczenia związane bezpośrednio z funkcją wystawienniczą :
duża i mała sala BWA z pracowniami i podręcznym magazynem, foyer, portiernia, szatnia oraz sala edukacyjna nr 1 z zapleczem.
• Piętro - dwie grupy pomieszczeń:
- pomieszczenia ogólnodostępne: Galeria Władysława Hasiora, kawiarnia i sala konferencyjna - w adaptowanym pomieszczeniu przy budynku wysokim;
- część administracyjno-biurowa i hotelowa (z osobnym wejściem).
• Piwnice - sala kinowa i multimedialna ze wspólną kabiną projekcyjną oraz dodatkowe pomieszczenia związane ze sztuką filmową, spotkaniami i zajęciami edukacyjnymi. Niezależnie od pomieszczeń ogólnodostępnych usytuowano garaż, wentylatornię, magazyn sztuki oraz miejską serwerownię.

Przebudowa pomiędzy osiami C i D, ma zapewnić zakładane w regulaminie proporcje sal kinowej i multimedialnej oraz wysokość dużej sali BWA (we fragmencie do 4.60m). Kolejne, istotne zagadnienie polegające na doświetleniu pomieszczeń położonych w centralnej części rzutu rozwiązuje świetlik dachowy. Przebiegający niemal przez całą głębokość budynku, w sposób dyskretny doświetla poszczególne poziomy, zapewniając dodatkowo przestrzenną integrację położonych na różnych kondygnacjach pomieszczeń oraz foyer.

BUDYNEK MCK

Nowy obiekt, staje się podstawowym elementem zespołu w sensie identyfikacji przestrzennej oraz funkcjonalnej. Założono, że pomimo wyraźnego funkcjonalnego rozdzielenia obu budynków, w części podziemnej nastąpi integracja umożliwiająca dostęp do piwnic MOS oraz dodatkowo do miejskiej serwerowni.

Układ funkcjonalny, podstawowe decyzje:
• Piwnice garaż, parking, pomieszczenia techniczne, magazyn scen;
• Parter główny hol wejściowy z szatnią oraz ogólnodostępnymi sanitariatami, Mała Scena - klubokawiarnia z zapleczem sceny i gastronomicznym (możliwość podzielenia powierzchni sali ściankami przesuwnymi na dwie części), wejście służbowe oraz rampa wyładowcza z dźwigiem towarowym;
• Piętro 1 foyer, sala widowiskowa ze sceną i zapleczem ( 240 foteli na składanej widowni lub 550 miejsc stojących), garderoby, studio multimedialne, sanitariaty;
• Piętro 2 foyer, balkon z 64 fotelami i reżyserką, dwie pracownie teatralne z magazynami, sanitariaty;
• Piętro 3 zespół pomieszczeń dla muzyków, pracownia edukacji kulturalnej z zapleczem, sala konferencyjna, sanitariaty;
• Piętro 4 pomieszczenia strefy administracyjno-biurowej, sanitariaty, pokoje hotelowe, taras kameralnych wydarzeń.

ROZWIĄZANIA TECHNICZNO – MATERIAŁOWE
Projekt zakłada realizację dwóch obiektów odzwierciedlając niejako ich różne osobowości.

Budynek MOS - obszar promocji sztuki, nakierowany ku otoczeniu. Jego ekstrawertyczne cechy podkreślają transparentnie przeszklone elewacje, gwarantujące zacieranie granic pomiędzy wnętrzem i przestrzenią publiczną oraz ułatwiające przechodniom dostęp do eksponowanych dzieł sztuki. Decyzja o wyborze fasad aluminiowych, które w zasadzie pokrywają całe elewacje, podyktowana została również optymalizacją metod realizacji, eksploatacji oraz ograniczeniu kosztów inwestycji.

Budynek MCK - obszar kultury, kieruje percepcję do wewnątrz, do pomieszczeń i działań, które wymuszają pewną formę izolacji. Z drugiej strony ograniczenia skutków działalności, której źródłem jest budynek, dotyczą również otoczenia.

Projekt podkreśla zatem introwertyczny charakter zabudowy z ograniczoną ilością przeszkleń i dużą powierzchnią pełnych ścian zewnętrznych. Zakłada się ich realizację jako wentylowanych ścian warstwowych wykończonych dwoma rodzajami materiałów licowych. Przyjęto, że gra monochromatycznych, ale i odmiennych tekstur sparafrazuje i odzwierciedli naturę obiektu, zapewniając budynkowi Arsenałowi Kultury właściwe miejsce w tkance miasta.

Podstawowe materiały budowlane:
- konstrukcja nośna, ściany, słupy, podciągi - żelbet wylewany na budowie;
- stropy – żelbet wylewany na budowie, system Filigran i Cobiax;
- warstwy licowe ścian - cegła klinkierowa np. Patoka, we fragmentach w detalach nadwieszeń i wykuszy - blacha Corten;
- ściany osłonowe – fasady aluminiowe, w przypadku budynku biurowego propozycja pozostawienia ścianek parapetowych oddzielających kondygnacje (pas p.poż.) ;
- sala widowiskowa – widownia mechaniczna np.Wamat; akustyka – ściana z klinkieru odbicie i rozproszenie dźwięków, pozostałe ściany i sufity - płyty z wełny mineralnej w welonie; konstrukcja stropodachu - kratownice stalowe nad sceną i widownią, pomosty techniczne - światło, nagłośnienie itp. (istnieje możliwość zwiększenia wysokości nadscenia bez zmiany sylwety obiektu)

RONET - Zbigniew Filipek Biuro: 32-020 Wieliczka, ul. Zacisze 16, NIP: 677-133-92-83,
Konto bankowe: BANK PEKAO SA 03 1240 1431 1111 0010 2980 4734, tel: 608 835 030,
e-mail: biuro.ronet@wp.pl, ronet@ronet.pl