Konkurs na opracowanie aktualizacji koncepcji urbanistyczno-architektonicznej zagospodarowania Parku Miejskiego w Starachowicach
I miejsce

<<< powrót
  • eM4 Pracownia Architektury Brataniec
Skład zespołu:
  • arch. Marcin Brataniec (główny projektant)  
  • arch. Urszula Forczek-Brataniec  
  • arch. Marek Bystroń  
  • arch. Damian Mierzwa  
  • arch. Maciej Gozdecki  
  •  
  •  
  • http://www.em4.pl/  
  •  

Praca otrzymuje I nagrodę za kompleksową ideę planu parku i powiązań urbanistycznych. Koncepcja prawidłowo określa charakter istniejącego założenia i wydobywa jego ukształtowanie, właściwie wprowadza nowe nasadzenia i kolekcje roślin. Forma i skala projektowanych obiektów architektonicznych umiejętnie wpisuje się w zastany kontekst.

IDEA

Las, skała i woda to wątki budujące przestrzeń parku miejskiego. Podążając za ideą wielowątkowego splotu dodano do nich nitkę rudy żelaza i nitkę kwiatów. Przeplatanie się tych elementów stworzyło różne miejsca i odniesienia. Pozwoliło wzbogacić i uporządkować przestrzeń wydobyć i uczytelnić sferę znaczeniową.

1. KONCEPCJA ZAŁOŻENIA PRZESTRZENNEGO ZAGOSPODAROWANIA TERENU

Park ze względu na ukształtowanie i pokrycie terenu posiada bardzo wyrazistą formę przestrzenną o wysokich walorach ekspozycyjnych. Jego trzon stanowi rzeka Kamienna, wcinająca się w głęboki wąwóz przechodzący w stopniowo poszerzającą się dolinę. W efekcie obszar parku składa się z dwóch głównych części, części niższej, wypłaszczonej i zalesionego stoku przechodzącego w wierzchowinę. Koncepcja zakłada wzbogacenie przestrzeni parku poprzez stworzenie części słonecznej-ogrodowej w dolinie i zachowanie części zacienionej na terenie leśnym. Kompozycja krajobrazowa części słonecznej opiera się na sekwencji otwartych przestrzeni powiązanych widokowo. Stworzone wglądy w dolinę o różnej głębi, ramowane są kulisowymi układami drzew i krzewów, a zamykane taflą wody, kompozycją zieloną lub ścianą wzgórza. Punkty widokowe zapewniają szerokie widoki panoramiczne, natomiast widoki z terenów zalesionych i wąwozu dopełniają kompozycję ujęciami wertykalnymi. Założenie przyjmuje charakter naturalistycznego parku krajobrazowego. Część leśna z kolei zachowuje swój naturalny charakter, miejscami przewiduje się częściowe prześwietlenie koron drzew w celu otwarcia najcenniejszych widoków.

2. FUNKCJA (PODZIAŁ FUNKCJONALNY)

Komunikacja. Wejścia i dostępność.


Projektowany układ ścieżek wykorzystuje istniejącą sieć uzupełniając ją o niezbędne połączenia funkcjonalne. Jako, że obecnie dominują ścieżki ”sectio”, przecinające park bezpośrednimi przejściami do najważniejszych punktów, wprowadzono trawersową ścieżkę „ambulatio” umożliwiającą spacerowe obejście parku.

Strefy funkcjonalne

W parku przewiduje się szereg funkcji o różnym charakterze i różnym stopniu aktywności. Jako, że w całym obszarze parku obecne jest silne oddziaływanie akustyczne ul. Radomskiej, w projekcie przewidziano łagodzenie wpływu akustycznego i dostosowanie funkcji do ich natężenia. Ważnym zadaniem projektowym było stworzenie miejsc o ograniczonej emisji hałasu umożliwiających odpoczynek pomimo uciążliwości pobliskiej ulicy.

Warunki sprzyjające ograniczeniu hałasu występują w części najniższej tzw. ogrodowej. Dzięki wzmocnieniu bariery akustycznej przez obudowę skarpy stworzono strefę cichszą która przybrała charakter reprezentacyjno – wypoczynkowy. W części leśnej zlokalizowano strefy bardziej aktywne, takie jak zjeżdżalnia czy stok saneczkowy. Poprzez teren przebiegają trasy aktywności sportowej, służące uprawianiu joggingu czy nordic walking.

Bogactwo przyrodnicze i kulturowe terenu stwarza możliwości wprowadzenia w przestrzeń parku narracji w postaci ścieżek tematycznych.
- ścieżka przyrodnicza w swym przebiegu pozwala na zapoznanie się z naturalnym siedliskiem miejsca, a jednocześnie umożliwia poznanie innych gatunków występujących w ogrodach tematycznych. Podpisy roślin pozwolą na poznanie ich nazw i pochodzenia, a różnorodne zastosowanie umożliwi głębsze poznanie ich funkcji przyrodniczych.
- ścieżka żelaza przebiega trawersem, rozpoczynając się przy szybie Herkulesa. Przyjmuje charakter rdzawej nitki wplecionej w skalne zbocze. Elementy wykończenia w postaci intarsji z blachy cor-ten podkreślają jej charakter, zaznaczając jednocześnie miejsca przystankowe służące wyjaśnieniu głównych wątków historycznych związku miasta z tym bogactwem naturalnym
- ponadto przewiduje się ścieżkę papieską, historyczną i kulturową, wyposażone w miejsca przystankowe związane z kolejnymi elementami wątku narracyjnego.

Zieleń

Koncepcja zieleni opiera się na dwóch przestrzeniach: ogrodowej i leśnej.

Przestrzeń ogrodowa znajduje się w dolinie rzeki, u podnóża wzgórza. W celu zapewnienia odpowiednich warunków rozwoju niższych pięter roślinności, ograniczono w niej zadrzewienie wprowadzając otwarte przestrzenie łąk i ogrodów kwiatowych. Część ogrodową wypełnia rzeka kwiatów, stanowiąca sekwencję poszczególnych ogrodów tematycznych rozciągających się wzdłuż rzeki Kamiennej. Rozpoczynają ją cieniolubne mokradła, przechodzące w podmokłe ogrody słoneczne pełniące rolę ogrodów deszczowych zbudowane z roślin hydrofitowych (Turzyca biała, turzyca ciborowata, sit rozpierzchły, kosaciec syberyjski, kosaciec żółty, lobelia szkarłatna, rodzime paprocie wieloletnie-długosz królewski i wietlica samicza, miecznica wąskolistna, fiołek błotny itd. ); następnie ogród różaneczników i wrzosów, ogród czterech pór roku oraz wilgotne i suche łąki z wątkami naturalistycznych rabat będące miejscem przyciągającym motyle, pszczoły i inne owady. (jaskier, turzyce, gwiazdnica wielokwiatowa, zawilec żółty, żankiel zwyczajny, czosnek niedźwiedzi, kopytnik pospolity itd.), Dobór roślin w przeważającej części będą stanowiły gatunki rodzime, zgodne z siedliskiem z wyjątkiem tematycznych ogrodów egzotycznych.

Przestrzeń leśna znajduje się na stoku wzgórza i wierzchowinie. Posiada ona wysokie walory przyrodnicze i stanowi wyjątkowy kompleks o charakterze naturalnym. W zakresie pielęgnacji drzewostanu przewiduje się jedynie konieczne zabiegi związane ze stanem zdrowotnym. Przewiduje się również w kilku miejscach przerzedzenie koron drzew w celu uczytelnienia widoków z punktów widokowych. W celu wykorzystania walorów lasu, istniejące ścieżki zostaną wyposażone w miejsca do siedzenia, dla korzystania z tzw ‘kąpieli leśnych” szczególnie w miejscach występowania drzew iglastych.

3. OBIEKTY ARCHITEKTONICZNE.

Obiekty architektoniczne maja formę opartą o geometrię wynikającą ze złożonego ukształtowania terenu co pozwala na zachowanie spójnego charakteru architektury.

Pawilon gastronomiczny.

W centralnej części terenu zlokalizowano obiekt wielofunkcyjny który pomieścił powierzchnie dla gastronomii i zaplecza sanitarne. Ze względu na stosunkowo niewielka szerokość płaskiej powierzchni głównej polany parku nie byłaby właściwą budowa pawilonu jako formy wolnostojącej. Proponowany pawilon jest wbudowany w zbocze co pozwala na dyskretne wpisanie w krajobraz.

Jednocześnie taka lokalizacja pozwala na wykorzystanie strefy ciszy wolnej od hałasu pobliskiej drogi w tak uformowanej „jaskini”. Dodatkowo konstrukcja pawilonu stanowi element wzmocnienie stromego zbocza.

Amfiteatr

Amfiteatr zostanie odbudowany w miejscu istniejącego w przeszłości, zyska jednak formę o geometrii wynikającej z przyjętych założeń. Zakłada się możliwość etapowania budowy amfiteatru, poczynając od budowy podestu i ściany akustycznej w pierwszym etapie, przez dobudowę zaplecza a drugim etapie oraz budowę zadaszenia a etapie trzecim.

Platforma widokowa

Zaproponowano również budowę niewielkiej platformy widokowej, która będzie stanowić jeden z głównych punktów ścieżki żelaza.

Mostki

Kładki piesze i mostki zostały zaproponowane jako najprostsze formy kontynuujące przebiegi i szerokości traktów pieszych.

Mała architektura

Przewiduje się wyposażenie terenu w elementy małej architektury. Elementy takie jak miejsca wypoczynkowe, pergole, zadaszenie miejsc piknikowych itp. projektowane indywidualnie, pozostałe jak: ławki, siłownia, kosze, stojaki na rowery, elementy placów zabaw - systemowe wybranego dostawcy.

RONET - Zbigniew Filipek Biuro: 32-020 Wieliczka, ul. Zacisze 16, NIP: 677-133-92-83,
Konto bankowe: BANK PEKAO SA 03 1240 1431 1111 0010 2980 4734, tel: 608 835 030,
e-mail: biuro.ronet@wp.pl, ronet@ronet.pl