Konkurs na koncepcję zagospodarowania fragmentu Alei Papieża Jana Pawła II - pomiędzy pl. Lotników i pl. Żołnierza Polskiego w Szczecinie - z przeznaczeniem na przestrzeń przyjazną mieszkańcom
I miejsce

<<< powrót
  • ARCHAID Pracownia Architektoniczna
Skład zespołu:

Przedmiotem konkursu jest obszar znajdujący się w ścisłym centrum Szczecina, pomiędzy Placem Lotników i Placem Żołnierza Polskiego. Teren ten stanowi odcinek Złotego Szlaku ciągnącego się od Zamku Książąt Pomorskich aż do Urzędu Miejskiego i dalej przez Jasne Błonia, Park Kasprowicza i tereny zielone do Jeziora Głębokiego. Plac Żołnierza Polskiego zlokalizowany jest również przy jednym z głównych szlaków komunikacyjnych miasta – Alei Niepodległości i Alei Wyzwolenia. Po budowie Centrum Handlowego Galaxy oraz niedawnym remoncie ulicy towarzyszącym powstaniu Galerii Handlowej Kaskada oraz z uwagi na bliskość przystanków komunikacji miejskiej jest to bardzo uczęszczany ciąg pieszy.

Stan obecny

W chwili obecnej przedmiotowy teren ,mimo tego iż znajduje się na przecięciu tak istotnych ciągów komunikacyjnych, jest w znacznej części zdegradowany. Główną tego przyczyną jest istniejący Pomnik Wdzięczności dla Armii Radzieckiej, który wraz z postumentem i przylegającą do niego zielenią iglastą blokuje niemal całą szerokość ciągu, pozostawiając jedynie wąski pas przejścia. Stanowi tym samym barierę dla odbioru obszaru objętego konkursem jako całości. Jako że wymowa polityczna pomnika wywołuje niechęć, a zamiar jego usunięcia przez dłuższy czas był kontrowersyjny, na terenie pomiędzy nim a placem Lotników ta kłopotliwa przestrzeń została pozostawiona sama sobie. Po remoncie obszar placu Żołnierza znajdujący się w bezpośrednim sąsiedztwie pomnika, przy Al. Niepodległości i Wyzwolenia, zyskał na znaczeniu.

Założenia projektowe

Jednym z podstawowych założeń projektowych jest udrożnienie alei poprzez usunięcie pomnika Wdzięczności i stworzenie otwartej i przyjaznej przestrzeni będącej kontynuacją Złotego Szlaku. W projekcie założono pozostawienie murowanego zieleńca oraz nawierzchni ciągu pieszego z kamiennych płyt oraz ścieżki rowerowej powstałych przy okazji budowy centrum handlowego Kaskada. Kolejnym założeniem jest wytworzenie placu miejskiego na przecięciu osi Złotego Szlaku z osią Prac Rodła-Brama Portowa. Plac ten obejmuje obszar sięgający do linii drzew. Po obydwu stronach zaprojektowano kilkupoziomowe siedziska z zieleńcami wypełnionymi krzewami. Stanowi to wygrodzenie od jezdni oraz uniemożliwia pieszym przekroczenie ulicy w niedozwolonym miejscu oraz stanowi obramowanie placu. Nawierzchnię placu wyłożono granitową kostką łupaną w kolorze jasnoszarym.

Projekt w założeniu ma na celu poprawę jakości i uporządkowanie przestrzeni, stanowiącej raczej tło dla mogących odbywać się na placu aktywności, stworzenie im korzystnych warunków. Nie projektuje się na tym obszarze żadnych stałych elementów kubaturowych, aby umożliwić organizację wydarzeń w tym miejscu, wymagających na przykład rozstawienia niewielkiej sceny. W okresie letnim jest to również dogodna przestrzeń do ustawienia mebli miejskich, luźno rozrzuconych siedzisk jak na przykład kamienie” floating garden”.

Plac mógłby stać się na co dzień dogodnym, łatwo dostępnym z racji swojej lokalizacji, a przy tym przyjaznym i estetycznym miejscem spotkań, przystankiem na dalszej trasie czy to do centrum handlowego czy w kierunku Urzędu Miejskiego i dalej Parku Kasprowicza.

Pozostałą część projektowanego zakresu stanowi ciąg pieszo-rekreacyjny. Składa się on z istniejących szpalerów drzew po jego obu stronach wraz z projektowanymi pod nimi zieleńcami z krzewami, mającymi za zadanie wyizolowanie przestrzeni pieszej od ruchu kołowego. Zieleńce te mają być kontynuacją bogatego programu zieleni w obrębie Placu Żołnierza. Wzdłuż wschodniego boku przebiega ścieżka rowerowa, która jest kontynuacją ciągu na placu Lotników. Aby ograniczyć kolizję pieszych z rowerzystami oraz aby „przesunąć” użytkowników przestrzeni w głąb alei główne siedziska zaprojektowano nie po bokach lecz w części środkowej opracowania. Drewniane ławki posiadają miejsca zarówno siedzące jak i leżące. W środkowej części ławki zaprojektowano donice , której zadaniem jest wprowadzenie zieleni średniej nie tylko wzdłuż szpalerów drzew ale również w część wewnętrzną alei.

Pozostałą część alei podzielono rysunkiem posadzki na pola o wymiarze około 3x7m, co jest nawiązaniem do istniejącego rysunku nawierzchni na Placu Lotników. Podział zaznaczono w fakturze posadzki kontrastując gładką nawierzchnię pól z płyt granitowych z łupaną fakturą kostki wypełniającą pasy pomiędzy nimi. Wspomniane siedziska z donicami rozmieszczono naprzemiennie w rytmie co dwa pola. Taki układ siedzisk umożliwia dogodne ustawienie stoisk pomiędzy nimi z jednoczesnym pozostawieniem swobodnej komunikacji środkiem w przypadku organizacji w tym miejscu imprez takich, jak na przykład jarmark świąteczny. Ma to swoje odzwierciedlenie w rysunku posadzki - na szerokości ciągu pola z płyt kamiennych rozmieszczono w trzech pasach – środkowy pas ruchu zawsze wyznacza ciąg pieszy, natomiast boczne pasy z naprzemiennie ustawionymi ławkami są miejscem do rozstawienia ewentualnych pawilonów lub ogródków gastronomicznych. Taki układ pozwala na sprawną organizację różnego rodzaju festynów, jarmarków czy wystaw plenerowych. Plac natomiast może stanowić uzupełnienie tych imprez jako miejsce na scenę, wesołe miasteczko itp. Pozwala też zapewnić odpowiednią przestrzeń dla widzów przed sceną oraz przejście dla osób idących przez aleję jak również rowerzystów na ścieżce rowerowej. Stopniowe siedziska zlokalizowane na bokach placu, które nawiązują swoją formą do rozwiązań zastosowanych na Placu Lotników pozwalają na zapewnienie miejsc siedzących i dobrą widoczność przy okazji innych wydarzeń takich jak różnego rodzaju turnieje sportowe na rozkładanym boisku (np. streetball, squash). Na zakończeniu ciągu, przy placu Lotników projektuje się pulpit z tablicą informacyjną z opisem Złotego Szlaku.

Komunikacja rowerowa

Trasa od Urzędu Miejskiego do placu Żołnierza jest jedną z najpopularniejszych ścieżek rowerowych w mieście. Obecnie ścieżka rowerowa z placu Lotników nie ma kontynuacji na ciągu pieszym i rozpoczyna się dopiero w sąsiedztwie pomnika. Istniejącą nawierzchnię placu trudno nazwać komfortową do jazdy na rowerze. Na tym wąskim odcinku nie ma już miejsca na chodnik dla pieszych, w związku z tym korzystają oni często z drogi rowerowej. Jest to bardzo kolizyjne rozwiązanie. Problemem jest także bliskość skrzyżowania dróg rowerowych biegnących w różnych kierunkach z wysoce uczęszczanych przejściem dla pieszych.

Projekt zakłada kontynuację ciągu rowerowego od placu Lotników wzdłuż wschodniego boku ciągu oraz połączenie go z ciągiem przebiegającym wzdłuż Alei Niepodległości i Wyzwolenia, przy czy skrzyżowanie dróg rowerowych będzie odsunięte od przejścia dla pieszych. Nawierzchnię zaprojektowano z barwionego na kolor czerwony asfaltu tak aby połączył się on kolorystycznie z istniejącym fragmentem drogi po obu stronach opracowania.

Oświetlenie

Obecnie zarówno plac jak ciąg są dość dobrze doświetlone przez latarnie uliczne ustawione na Placu Żołnierza oraz wzdłuż ulicy Jana Pawła II. Projektuje się jedynie oświetlenie o ciepłej barwie od spodu siedzisk.

RONET - Zbigniew Filipek Biuro: 32-020 Wieliczka, ul. Zacisze 16, NIP: 677-133-92-83,
Konto bankowe: BANK PEKAO SA 03 1240 1431 1111 0010 2980 4734, tel: 608 835 030,
e-mail: biuro.ronet@wp.pl, ronet@ronet.pl