• 90 ARCHITEKCI s.c. Czarnecki Willmann

• arch. Piotr Czarnecki  
• arch. Cezary Kępka  
• arch. Katarzyna Roman  
• Mateusz Willmann  
•  
• współpraca autorska:  
• arch. Michał Grotek  
• arch. Arkadiusz Janowicz  
• arch. Zofia Kwapulińska  
•  
•  
• http://www.a90.pl/ 

IDEA

Rynek miejski z ratuszem, zarówno w swojej istocie funkcjonalnej jak i formalnej, stanowi centralny element miasta. Najważniejsze instytucje miejskie mieszczące się w ratuszu tworzą punkt ciężkości skupiający mieszkańców zarówno w codziennym życiu jak i w ogólnej poczuciu przynależności do danej społeczności.

Historyczny rynek w Zduńskiej Woli, na którym odbywały się liczne targi, wraz z budynkiem jaki powstał w jego centralnej części, nazywanym popularnie ratuszem, były świadectwem prężnie rozwijającego się miasta przemysłowego przyciągającego kupców i nowych mieszkańców. Klasyczna forma historycznego ratusza podkreślała jego centralne położenie na placu, a ranga budynku była należycie wyeksponowana rytmicznymi modułami elewacji, bramami na osich poszczególnych boków i wieżą w centrum frontowej elewacji.

Dawny, zduńskowolski targowy rynek miejski z biegiem czasu przekształcił się w park miejski, Choć istota funkcjonowania tej przestrzeni miejskiej jest zupełnie inna to nadal niezmiennie jest ona centralnym punktem miasta stanowiącym ważny element dla spotykającej się i wypoczywającej tam społeczności.

Nowy budynek ratusza, który powstanie w tej historycznej lokalizacji, będzie łącznikiem pomiędzy przeszłością, dniem dzisiejszym i przyszłością, budując dosłownie i w przenośni świadomość mieszkańców Zduńskiej Woli.

Plac Wolności jest miejscem, w którym krzyżują się ważne szlaki komunikacyjne zarówno piesze , rowerowe jak i komunikacji miejskiej. Jego koncentryczny układ wpisuje się w szerszy układ urbanistyczny. Centralna lokalizacja projektowanego ratusza, tak jak w przypadku budynku historycznego nadal stanowić będzie swojego rodzaju „zwornik” miejski. Nowy obiekt nawiązując lokalizacją, gabarytami i zasadami kompozycyjnymi do przedwojennego ratusza, osadzony we współczesnym parku będzie stanowił również „pomost” ciągłości historycznej miasta. W obecnie istniejącym parku miejskim do historycznych osi prostopadłych ratusza dodano aleje biegnące ukośnie od narożników placu. Projektowane zagospodarowanie Placu Wolności przewiduje utrzymanie istniejących kierunków, przy jednoczesnym rozróżnieniu ich charakteru. Prostopadłe osie placu zostaną wytyczone w klasycznej formie, wyznaczając główne dojścia do najważniejszych funkcji budynku ratusza. Szczególnie zostanie wyeksponowana oś północ- południe - wyznaczona przez główne wejście do części administracyjnej budynku z wieżą ratuszową i wejście do części kulturalnej od strony północnej.
Oś wschód- zachód to droga dojścia do części budynku mieszczącej funkcje integracji społecznej oraz dojazd i wejście techniczne dla części kulturalnej.

Osie ukośne parku miejskiego zostaną zaprojektowane jako swobodne ciągi piesze, meandrujące w parku pomiędzy kameralnymi skwerami wśród zieleni. Swobodny układ małych placów nawiązywać ma do dynamicznej struktury miejskiej, skupiającej się wokół punktu centralnego jaki stanowi ratusz.
Istniejąca zieleń wysoka zostanie zachowana w maksymalnym stopniu na jaki pozwoli realizacja budynku ratusza. Skwery parkowe zostały zaprojektowane w taki sposób aby nie była konieczna wycinka jakichkolwiek istniejących drzew.

Kompozycję zieleni placu oparto na zachowaniu zieleni wysokiej, uzupełnionej strzyżonym trawnikiem jako rodzajem posadzki placu, bez dodatkowych nasadzeń krzewów i zieleni średniej lub niskiej. Taki układ ma nawiązywać do historycznej otwartości rynku, jego przestrzenności i reprezentacyjnego charakteru. Pozwoli on również na odpowiednie wyeksponowanie budynku ratusza ze wszystkich kierunków, a także łatwą orientację oraz zapewnienie poczucia bezpieczeństwa we wnętrzu parkowym dla korzystających z niego mieszkańców.

Istniejące toalety miejskie pozostaną w swojej lokalizacji, jedynie ich budynek zostanie poddany remontowi i przebudowie tak, by swoją formą nawiązywał do projektowanego budynku ratusza.
Obsługa komunikacyjna placu wraz z budynkiem ratusza odbywać się będzie bezpośrednio z okalających go ulic. Na obrzeżach placu zostaną zaprojektowane miejsca parkingowe wzdłuż ulic oraz parkingi na terenach wyznaczonych na tę funkcję w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Parkingi wzdłuż ulic projektowane będą głównie jako parkingi równoległe. Taki sposób parkowania typowy jest dla charakteru miejskiego. Integruje on przestrzenie parkingów z ulicą pozostawiając więcej przestrzeni na zieleń i ciągi komunikacji pieszej i rowerowej, redukując niekorzystne wrażenie wielkich parkingów samochodowych.

Miejsca parkingowe na potrzeby parku i budynku ratusza zostały zbilansowane w parkingach na obrzeżach placu, a także wzdłuż ulicy Juliusza i na działkach zajmowanych przez dworzec PKS i przeznaczonych na tę funkcję w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Miejsca parkingowe wzdłuż projektowanej ulicy 32D zostaną przewidziane na potrzeby jej mieszkańców i osób odwiedzających.
Ewentualny parking podziemny projektowany pod budynkiem ratusza zapewni ilość miejsc parkingowych która pozwoli zrezygnować z budowy parkingu naziemnego na terenach dworca PKS. Ze względu na niezbędne roboty fundamentowe przy budowie ratusza, jak również konieczność jego częściowego podpiwniczenia mieszczącego niezbędne pomieszczenia techniczne, zasadna jest realizacja proponowanego parkingu podziemnego, która przy stosunkowo niewielkich nakładach inwestycyjnych pozwoli na odzyskanie terenów dworca PKS na inne inwestycje komercyjne.


ARCHITEKTURA

Budynek historycznego ratusza charakteryzował się niezwykle modularnym, klasycznym charakterem z czterema prostopadłymi osiami głównych bram wjazdowych i dominantą w postaci wieży nad jedną z nich.
Projektowany budynek powtarzać będzie we współczesnej formie podział modularny i proporcje dawnego ratusza . Będą one stanowić kanwę, na której został zaprojektowany nowy układ funkcjonalny.
Ze względu na nową funkcję budynku, jego zewnętrzna forma będzie miała charakter ściśle modularny, podporządkowany klasycznej symetrii, natomiast wnętrze stanowić będą cztery podstawowe grupy pomieszczeń skupionych wokół centralnej sali widowiskowej.

Główne wejście z dominantą w postaci wieży ratuszowej, ze względu na swój reprezentacyjny charakter, prowadzić będzie przede wszystkim do części mieszczącej funkcje administracyjne oraz Urząd Stanu Cywilnego, jak również funkcje w zakresie integracji społecznej. W części centralnej przy głównym wejściu do budynku zlokalizowano punkt miejskiej informacji turystycznej. W skrzydle zachodnim znajdują się pomieszczenia sali ślubów wraz z towarzyszącym zapleczem, połączone bezpośrednio z podcieniem przy jednym z zielonych skwerów kameralnych. W skrzydle wschodnim znajdują się pomieszczenia miejskiej świetlicy środowiskowej. Druga kondygnacja budynku od frontu została zaprojektowana jako siedziba Rady Miasta wraz z wszelkimi pomieszczeniami towarzyszącymi. Sala konferencyjna w tej części będzie miała bezpośrednie połączenie z restauracją i za jej pośrednictwem częścią kulturalną. Komunikacja pionowa prowadzona jest w wieży ratuszowej, na szczycie której znajduje się taras widokowy.

Pomieszczenia związane z funkcją kulturalną zostały zlokalizowane od strony północnej. Taka lokalizacja podyktowana została niemniej reprezentacyjnym charakterem tej części budynku i osadzeniem jej w parku miejskim jako naturalnej scenie widowisk kulturalnych. Wejście prowadzi bezpośrednio do przestrzeni foyer oraz sali wystaw połączonej z kawiarnią. Obie te przestrzenie mają bezpośredni dostęp do skwerów parkowych osłoniętych częściowo podcieniami.

Główna sala widowiskowa, jak i sala kameralna, dostępne są bezpośrednio z przestrzeni foyer. Sala kameralna została zaprojektowana w taki sposób, aby istniała możliwość otwarcia jej ścian i włączenia przestrzeni parku jako jej poszerzonej widowni. Główna sala widowiskowa ze względu na swój gabaryt i rangę zajmuje centralną część budynku. Taka lokalizacja pozwoli na jej odpowiednie wyizolowanie akustyczne. Pod widownią Sali zlokalizowano niezbędne zespoły sanitarne oraz szatnię. Od strony zachodniej zlokalizowano pomieszczenia magazynu i zapewniono bezpośredni dostęp i dojazd do zaplecza sal z możliwością dostawy scenografii i tym podobnych bezpośrednio na scenę.

Na drugiej kondygnacji w części zaplecza sal zlokalizowano garderoby i pomieszczenia towarzyszące. Nad salą wystawienniczą znajdować się będzie restauracja wraz z niezbędnym zapleczem. Restauracja dostępna będzie trzonem komunikacji pionowej zlokalizowanym w strefie wejściowej tak oby możliwe było zapewnienie dostępu do jej pomieszczeń nawet gdy inne funkcje budynku są nie dostępne.
Klub osób starszych został zlokalizowany na parterze od strony wschodniej pomiędzy pomieszczeniami miejskiej świetlicy środowiskowej, a kawiarnią i salą wystawienniczą. Pomieszczenia klubu mają swoje niezależne wejście oraz wyjście do podcienia zielonego skweru kawiarni.

Wszystkie poszczególne funkcje posiadają wejścia zlokalizowane na historycznych osiach budynku i układają się w tradycyjnej formie wokół współczesnego „dziedzińca” jaki stanowi główna sala widowiskowa.

PROJEKTOWANE ROZWIĄZANIA MATERIAŁOWE

kamień – okładzina słupów elewacyjnych z płyt piaskowca. Okładzina kamienna stanowi o randze budynku i zapewnia jego elewacjom szlachetność i trwałość. Użyty jedynie jako okładzina słupów stanowić będzie niewielką powierzchnię, co ma znaczenie dla kosztów inwestycji, zapewni jednak wrażenie solidności i trwałości całej elewacji.

elewacja szklana - szklana ściana kurtynowa, meandrująca pomiędzy kamiennymi słupami. Systemowa konstrukcja aluminiowa z wypełnieniem z szyb zespolonych. Standardowe profile aluminiowe z nakładką zewnętrzną z profilu stalowego nierdzewnego. Rozwiązanie to łączy standardową ekonomiczną konstrukcję ze szlachetnością materiałową stali nierdzewnej jako wykończenia szprosów fasadowych.
szkło – w projekcie zastosowano trzy rodzaje szklenia. Wszystkie rodzaje oparte są na zastosowaniu jednakowych co do parametrów szyb zespolonych z wykorzystaniem różnego rodzaju szkła jako wewnętrznej tafli.

- szkło przejrzyste- używane we wszystkich strefach wejściowych tam gdzie potrzebna i pożądana jest pełna widoczność wnętrza i otoczenia.
- szkło białe półprzezroczyste- szyba mleczna półprzezroczysta lub szyba w okleinie imitującej piaskowanie. Szkło wykorzystane w elewacjach wieży ratuszowej jako dominanty i elementu szczególnego dla całego budynku.
- szkło z rastrem- szyba z okleiną z rastra półprzezroczystego wykorzystującego wzór herbów Zduńskiej Woli. Podstawowy typ szklenia elewacji zewnętrznych zapewniający niepowtarzalny i ciekawy wygląd oraz spełniający rolę kontroli wglądu do pomieszczeń użytkowych z zewnątrz przy jednoczesnym zapewnieniu pełnej widoczności od wnętrza.

ETAPOWANIE INWESTYCJI

Ratusz ze względu na swoje centralne położenie i układ funkcjonalny obsługiwany może być istniejącymi alejami parkowymi w niemalże nie zmienionym przebiegu. Postuluje się wykonanie w pierwszym etapie podczas budowy ratusza nowych alei na głównych osiach prostopadłych oraz późniejszą realizację niezależnych w tym momencie kolejnych kwartałów parku.