Konkurs na opracowanie koncepcji programowo-przestrzennej Placu Niepodległości im. R. Dmowskiego wraz z przebudową układu komunikacyjnego w sąsiedztwie kościoła Św. Rocha w Białymstoku
Wyróżnienie równorzędne III stopnia

<<< powrót
  • Architektura Grafika Poligrafia Wojciech Gierałtowski
Skład zespołu:

Idea

Kościół Rocha jako Pomnik Odzyskania Niepodległości Polski potrzebuje godnego i uporządkowanego otoczenia, tworzącego swoiste tło dla imponującej, zlokalizowanej na wzniesieniu monumentalnej budowli. Nowo projektowane obiekty nie powinny być konkurencją wizualną dla kościoła. Powinny wpisywać się w skalę istniejącej zabudowy i jednocześnie poszerzać ofertę funkcjonalno - użytkową dla odwiedzających to miejsce mieszkańców i turystów. Tak atrakcyjne miejsce w centrum miasta nie może być jedynie placem wyłożonym pięknymi granitowymi płytami, a musi przyciągać swoim programem użytkowym.

Obecnie żaden z budynków w otoczeniu kościoła Rocha, tworzących pierzeję dla projektowanego placu nie pełni funkcji kulturalno – oświatowej ani rozrywkowej. Bez rozbudowy programu funkcjonalnego w tej części miasta plac, na którym powinno tętnić życie, może przez większą część roku być jedynie „granitową pustynią”.

Niezmiernie istotne jest takie kształtowanie posadzki placu, by pod jego płytą oprócz parkingów podziemnych wytworzyć miejsce do wykreowania nowej funkcji będącej magnesem dla turystów i mieszkańców.

Projektowany budynek będący zamknięciem pierzei północnej ul. Dąbrowskiego i Al. Piłsudskiego powinien również w znaczny sposób rozbudowywać ofertę funkcjonalno - użytkową tej części miasta. Plac w swej formie ma być niejako uzupełnieniem i uporządkowaniem przestrzeni przed Pomnikiem Odzyskania Niepodległości Polski oraz miejscem podkreślającym jego znaczenie w przestrzeni miasta.

Na ukształtowanie posadzki placu główny wpływ miała oś kompozycyjna z ulicy Lipowej oraz ośmioboczny rzut kościoła Rocha, który wyznaczył oś widokową w kierunku Al. Piłsudskiego. Za główny motyw do ukształtowania posadzki placu posłużył, romb utworzony z połączenia dwóch trójkątów równobocznych. Moduł ten został zaczerpnięty z geometrycznej bryły kościoła oraz pokrywa się z poprowadzonymi osiami z ul. Lipowej i z Al. Piłsudskiego. Posadzka placu wykonana z gładkich płyt tworzących siatkę rombów ( zaczerpnięta z detalu kościoła Rocha) ma symbolizować okres po odzyskaniu niepodległości. Otoczenie głównego placu stanowi posadzka mająca w swej symbolice odnosić się do czasów zniewolenia narodu polskiego. Zaprojektowana została z granitowych płyt w kształcie sześcioboków nieforemnych, które tworzą wrażenie spalonej słońcem i spękanej ziemi.

Na koronie placu zaprojektowano szklany, podświetlany pomnik niepodległości skierowany w stronę wieży kościoła Rocha. Na szklanych płytach zostaną wypisane istotne daty i zdarzenia związane z ruchem niepodległościowym. Uzupełnieniem tego pomnika są fontanny symbolizujące radość z życia w wolnej i niepodległej Polsce.

Pod Placem Niepodległości wprowadzono funkcję muzealno-wystawową, związaną z drogą państwa polskiego do odzyskania niepodległości ze szczególnym uwzględnieniem historii na ziemiach wschodnich Rzeczpospolitej. W obiekcie przewiduje się miejsce na lekcje historii dla szkół.
Oprócz stałej ekspozycji przewiduje się przestrzeń do dowolnej aranżacji artystycznej. Część wystawową uzupełniają: restauracja, kawiarnia oraz sala wykładowa.
W dwóch kondygnacjach podziemnych zaprojektowano 316 parkingów.

Budynek będący zamknięciem pierzei północnej ul. Dąbrowskiego i Al. Piłsudskiego zaprojektowano jako hotel. Połączono go funkcjonalnie z modernizowaną zabytkową kamienicą przy ul. Dąbrowskiego. Jest to połączenie starego z nowym, w którym wyraźnie widać która część jest zabytkowa a która zaprojektowana w czasach współczesnych. Zabytkowa kamienica została niczym wtopiona w szklaną fasadę, która została osłonięta ażurową ścianą kurtynową wykonaną z płyt granitowych. Wnętrze budynku ukształtowanego w kształcie litery c, na poziomie parteru spaja zadaszone szklanym dachem patio. Pod 5 – kondygnacyjnym hotelem zaprojektowano dwie kondygnacje podziemne z parkingami, które zostały połączone komunikacyjnie z wjazdami i wyjazdami z Al. Piłsudskiego.

Obsługa komunikacyjna

Komunikacja samochodowa:

Parametry przeprojektowanych ulic:
Al. Piłsudskiego, ul. Dąbrowskiego 2 x 3 pasy ruchu przedzielone pasem zieleni,
Ulice w bezpośrednim sąsiedztwie placu ul. Lipowa, ul. Rocha, ul. Ks. Abramowicza, ul. Bez nazwy 1 x 2 pasy ruchu – znajdują się one w strefie ograniczonego ruchu, docelowo dostępne wyłącznie dla ruchu komunikacji autobusowej, TAXI, pojazdów dostawczych do sklepów, pojazdów mieszkańców oraz pojazdów uprzywilejowanych np. policja, pogotowie, straż.
Ul. Botaniczna 1 x 2 pasy ruchu.
Przed wejściem na Plac Niepodległości, od strony Al. Piłsudskiego zaprojektowano podjazd 1 x 2 pasy ruchu jako miejsce do czasowego postoju dla autokarów, taxi i samochodów osobowych.

Parkingi podziemne:

Komunikacja samochodowa do parkingów podziemnych będzie się odbywała w sposób bezkolizyjny wyłącznie z Al. Piłsudskiego. Zaprojektowano oddzielne wjazdy i wyjazdy podziemne w obu kierunkach z przejazdem pod Al. Piłsudskiego.
Również parking pod hotelem został podłączony z bezkolizyjnymi zjazdami i wyjazdami.

Pod placem zaprojektowano łącznie 316 miejsc parkingowych.
Pod hotelem z dwóch poziomach zlokalizowano łącznie 111 miejsc parkingowych.

Komunikacja piesza i rowerowa:

Tworząc nowy układ komunikacyjny oprócz prawidłowego i bezkolizyjnego rozwiązania ruchu samochodowego ważnym aspektem jest takie ukierunkowanie ruchu pieszego, by w naturalny sposób przebiegał przez plac, lub w jego bezpośrednim sąsiedztwie. Plac powinien być miejscem żywym, na którym krzyżują się drogi komunikacji pieszej, miejscem codziennych spotkań i zgromadzeń, a nie jedynie placem wykorzystywanym podczas dorocznych uroczystości.

W celu zintensyfikowania ruchu pieszego w strefie placu, przeniesiono istniejące przystanki autobusowe przy Al. Piłsudskiego naprzeciw projektowanego Placu Niepodległości i połączono przejściem podziemnym.

Poszukiwanie przestrzeni dla wytworzenia funkcji muzealno – konferencyjno – gastronomiczną.

Wykorzystując istniejący, naturalny spadek terenu od ul. Lipowej w kierunku Al. Piłsudskiego, oraz projektując płytę placu z 3-procentowym spadkiem w kierunku ul. Lipowej wytworzyłem dodatkową kondygnację naziemno-podziemną przeznaczoną pod funkcję wystawowo – konferencyjno – gastronomiczną. Kondygnacja ta jest całkowicie zagłębiona od strony ul. Lipowej, a w pełni naziemna od Al. Piłsudskiego.

Akustyka placu

Wytworzenie w naturalny sposób kondygnacji naziemnej pod Placem Niepodległości stanowi barierę akustyczną od ruchliwej arterii komunikacyjnej. Również fontanny tryskające z posadzki placu mają być dodatkową barierą dla niepożądanych dźwięków. Fasadę hotelu zaprojektowano jako kurtynową w formie ażurowej struktury wykonanej z płyt granitowych, której zadaniem jest wytłumienie i rozproszenie fal dźwiękowych.

RONET - Zbigniew Filipek Biuro: 30-110 Kraków, ul. Kraszewskiego 36, pok. 205, NIP: 677-133-92-83,
Konto bankowe: BANK PEKAO SA 03 1240 1431 1111 0010 2980 4734, tel: 012 422 20 51, kom: 608 835 030,
e-mail: biuro.ronet@wp.pl, ronet@ronet.pl