Konkurs na opracowanie koncepcji architektoniczno-budowlanej Regionalnego Ośrodka Kultury, Edukacji i Dokumentacji Muzycznej przy ul. 1-go Maja 4 w Łodzi
Projekt konkursowy

<<< powrót
  • Górecki Pracownia Architektury
Skład zespołu:
układ urbanistyczny


Istniejący na terenie opracowania zwarty, XIX-wieczny kwartałowy układ urbanistyczny oraz sąsiadujące z nim pałacowo – parkowe założenie, mieszczące obecnie siedzibę Akademii Muzycznej stanowią punkt wyjściowy do projektu całego kompleksu.

Nowo projektowana część budynku jest otwarta w kierunku parku, jednocześnie zamyka kwartał zabudowy, tworząc zwarty i wpisany w tkankę urbanistyczna kompleks. Zaprojektowana nowa bryła budynku przywiera do sąsiadującej zabudowy, zasłaniając jej ślepe ściany, szczelnie otaczając wewnętrzny dziedziniec, przez co staje się on sercem założenia.

Do projektowanego budynku prowadza dwa wejścia, jedno z nich zlokalizowane od strony ul. 1-go Maja w miejscu istniejącej bramy przejazdowej do wnętrza kwartału, prowadzi bezpośrednio z ulicy do wewnętrznego przekrytego dziedzińca-foyer oraz części pomieszczeń dydaktycznych zlokalizowanych w istniejącej części kompleksu. Drugie wejście usytuowane jest od strony zachodniej, w nowej bryle budynku, tak aby dogodnie prowadzić użytkowników do Instytutu Muzyki Eksperymentalnej oraz biblioteki z zewnętrznego parkingu umieszczonego na terenie parku.

Pomiędzy głównym wejściem do kompleksu, otwartym na park, a atrium zabytkowego gmachu głównego Akademii Muzycznej, zaprojektowano ciąg pieszo-jezdny, będący z jednej strony symboliczna osia całego nowo projektowanego założenia, a z drugiej dojazdem do parkingu i miejscem organizacji imprez plenerowych.

komunikacja
Obszar opracowania obsługiwany jest przez istniejący wjazd kołowy, usytuowany od ul. 1-go Maja.
Proponowane rozwiązanie komunikacji kołowej obszaru, zapewnia możliwie mała ingerencje w strukturę istniejącego ogrodu, maksymalnie wykorzystując istniejący układ ciągów komunikacyjnych i powierzchni utwardzonych zapewniających dojazd do budynku. Ukształtowanie układu komunikacyjnego daje możliwość zachowania praktycznie w stanie niezmienionym istniejącego starodrzewu w formie parku angielskiego,
pozostawiając w nim jedynie swobodna siec pół-utwardzonych ścieżek, oraz miejsca dla organizacji koncertów plenerowych. Czterdzieści miejsc parkingowych dla użytkowników kompleksu, zostało zlokalizowane blisko zarówno istniejącego budynku Akademii Muzycznej jak również nowo projektowanego Ośrodka Kultury.


rozwiązania przestrzenno-kubaturowe

Układ budynku definiują istniejącą adoptowana kamienica, sąsiednią zabudowa oraz park. Te trzy elementy maja zasadniczy wpływ na przestrzenne ukształtowanie obiektu: z jednej strony nowo projektowana bryła domyka istniejący kwartał, tworząc wewnętrzny, zadaszony dziedziniec, pełniący role holu głównego, miejsca spotkania oraz serca komunikacyjnego budynku. Z drugiej strony poprzez przeszklona, zachodnia fasadę następuje płynne połączenie wnętrza z zewnętrzem, sprawiając wrażenie przejścia zielonej przestrzeni parku do środka budynku.

Krzywoliniowy przebieg elewacji nowej części budynku powoduje całkowite przesłonięcie ślepych ściansąsiednich budynków oraz istniejącej, adoptowanej kamienicy, a stopniowanie jej transparentności przez zróżnicowany rozstaw profili pionowych, pozwala przesłonić części budynku nie wymagające doświetlenia.

Prosta formę urozmaicają załamania na kondygnacjach od drugiej do czwartej oraz skośne podcięcie w parterze, budujące zadaszenie przed wejściem głównym do budynku a także zlokalizowana na drugim
pietrze osłonięta loggia, będącą integralna częścią czytelni biblioteki, pozwalającą na kontakt czytelników z przestrzenią parku.

Istniejąca kamienica oraz nowo projektowana część budynku wznoszą się na wysokość czterech kondygnacji nadziemnych. Na styku z istniejącą, adoptowana kamienica attyka nowej części obiektu utrzymuje się na poziomie jej ostatniego gzymsu.

układ funkcjonalny


Ze względu na istniejący stan zagospodarowania terenu opracowania i adaptacji istniejacej kamienicy
mieszkalnej, nowo projektowany obiekt składa się z dwóch przestrzennie i funkcjonalnie wydzielonych części, całkowicie ze sobą scalonych: w adoptowanej kubaturze zlokalizowano przestrzenie dydaktyczne, na co pozwolił istniejący układ konstrukcyjny, natomiast w nowej części umieszczono Instytut Muzyki Eksperymentalnej oraz bibliotekę.

Główne wejście do budynku umieszczone jest od strony parku, na centralnej osi założenia, przy której zlokalizowane są miejsca parkingowe, łączącej się z istniejącym gmachem Akademii Muzycznej. W jego sąsiedztwie znajduje się strefa foyer wraz z zapleczem szatni i portierni, obsługującą położone na parterze audytorium. Taka lokalizacja wpłynie na łatwiejsze korzystanie z całego kompleksu przez zarówno studentów wraz z kadra dydaktyczna jak i zewnętrznych użytkowników uczęszczających do audytorium lub biblioteki znajdującej się wraz z całym zapleczem nad nim i pozwoli na wykreowanie zwartego kompleksu akademickiego.

Drugie wejście do budynku zlokalizowane jest od strony ul. 1-go Maja, w miejscu istniejacej bramy wjazdowej, prowadzącej na teren dziedzińca. Spełnia ono funkcje wejścia pomocniczego dla wszystkich użytkowników kompleksu, jest jednak ze względu na bliskość sal dydaktycznych przeznaczone raczej dla użytkowników akademickich i niezmotoryzowanych, w przeciwieństwie do wejścia głównego, użytkowanego w wypadku organizacji koncertów lub innych wydarzeń kulturalnych niezwiązanych z codzienna działalnością ośrodka.

W poziomie parteru dwie części kompleksu scala wewnętrzny dziedziniec, uformowany przez domkniecie kwartału zabudowy nowa bryła mieszczącą funkcje wielkogabarytowe, przekryty na poziomie górnego gzymsu istniejacej kamienicy szklanym zadaszeniem. Razem z częścią foyer przed sala audytoryjna tworzą przestrzeń z której odbywa się rozejście użytkowników do poszczególnych części funkcjonalnych, jak również spełnia role rekreacji i spędzania wolnego czasu, szczególnie w miesiącach zimowych, w możliwy sposób rekompensując brak możliwości korzystania z parku, ze względu na warunki pogodowe.

Na parterze istniejącego budynku, w części słabo doświetlonej, od strony ul. 1-go Maja w, umieszczono sale do ćwiczeń muzycznych niewymagające światła dziennego, natomiast na wyższych kondygnacjach znajdują się większe i mniejsze sale dydaktyczne, laboratoria informatyczne i językowe oraz kompleks pracowni kształcenia słuchu i badan nad percepcja słuchowa dzieła muzycznego. Dwa przeciwległe skrzydła dydaktyczne mieszczące się w istniejacej kubaturze połączone zostały za pomocą trzech niesymetrycznie, luźno rozmieszczonych kładek, pełniących równocześnie funkcje tarasów widokowych w wewnętrznym atrium oraz miejsca odpoczynku.

Nad strefa foyer, na pierwszym pietrze zlokalizowano laboratorium dźwięku, wyżej cześć sal dydaktycznych oraz bibliotekę wraz z magazynami zbiorów bibliotecznych i fonograficznych. Takie ukształtowanie przestrzeni, przy wymaganiach aby zarówno audytorium jak i laboratorium odznaczały się wysokością w świetle pomieszczenia ok. 8,0m, sprawia że wejście do poszczególnych zespołów funkcjonalnych odbywa się z innej kondygnacji, co ułatwia ich niezależne funkcjonowanie w okresie wakacyjnym.

W istniejącym skrzydle kamienicy, leżącym bezpośrednio przy nowo projektowanej bryle, na poszczególnych kondygnacjach umieszczono pomieszczenia administracyjne, magazynowe oraz techniczne, obsługujące zarówno audytorium jak i kompleks biblioteki, doświetlone przez małe wewnętrzne patio, pełniące funkcje rekreacyjne dla pracowników, natomiast na ostatniej kondygnacji w nowej części ulokowane są magazyny biblioteki.

Zarówno funkcjonalnym jak i plastycznym połączeniem obu brył kompleksu ośrodka kultury jest część budynku mieszczącą w sobie szerokie, doświetlone korytarze, zawieszona na ślepej ścianie szczytowej, umożliwiającą swobodna cyrkulacje komunikacyjna użytkowników pomiędzy poszczególnymi partiami i kondygnacjami budynku, wzdłuż przeszklonych i otwartych na park oraz zachodnie światło fasad. Dzięki takiemu zabiegowi udało się w pełni połączyć stara bryłę z nowa, bez dodatkowego wydzielania komunikacji w wąskich traktach istniejacej kubatury.

Istniejące piwnice oraz poddasze budynku modernizowanego wykorzystano na zlokalizowanie pomieszczeń technicznych: węzła cieplnego i rozdzielni elektrycznej w piwnicy od strony ulicy, tak by możliwie najkrócej prowadzić przyłącza sieci zewnętrznych, natomiast klimatyzatornie i wentylatornie na poddaszu. W podpiwniczeniu części nowo projektowanej zlokalizowano Laboratorium Akustyki Słuchu z komora bezechowa, eksperymentalne studio nagrań, archiwum, węzeł sanitarny oraz hydrofornie.
W budynku równomiernie rozmieszczono, przy wykorzystaniu istniejących, trzony komunikacji pionowej w postaci trzech klatek ewakuacyjnych oraz trzech wind osobowo-towarowych, zgodnie z obowiązującymi
przepisami prawa budowlanego, które zapewniają sprawna komunikacje pomiędzy poszczególnymi częściami budynku. Aby zapewnić parametry klatek schodowych zgodnych z obecnym stanem prawny, zaprojektowano korektę poziomów stropów poszczególnych kondygnacji, wiążąca się wymiana istniejących drewnianych stropów na żelbetowe. Zarówno do laboratorium dźwiękowego jak i biblioteki można się dostać bezpośrednio za pomocą windy umieszczonej w strefie foyer. Na każdej kondygnacji zaprojektowano dwa zespoły sanitarne, po jednym obsługującym stara i nowa część budynku, spełniające wymagania obwiązujących przepisów sanitarnych i technicznych. Zależności funkcjonalno-przestrzenne pomiędzy dwoma częściami budynku, zapewniają im możliwość niezależnego funkcjonowania, ale jednocześnie w skali całego założenia tworzą spójna całość, o jednorodnym charakterze.

elewacje
Kształtowanie elewacji oparto z jednej strony na skontrastowaniu i podkreśleniu różnic pomiędzy stara i nowa zabudowa za pomocą plastycznego ukształtowania projektowanej fasady od strony parku, a z drugiej uzyskaniu efektu scalenia obu części przez zastosowanie wspólnych materiałów oraz ujednoliconej kolorystyki, zredukowanych do bieli tynku i betonu elewacyjnego oraz drewna stolarki okiennej, tak aby osiągnąć efekt harmonijnej rozbudowy całego kompleksu. Dodatkowym zabiegiem zastosowanym służącym uzyskaniu harmonii estetycznej, jest wprowadzenie podziałów pionowych i poziomych nowej elewacji, zbliżonych do tych które istnieją na elewacji istniejacej, tj. szerokości rozstawu okien, poziomy gzymsów.

Mimo braku wpisania istniejacej, adaptowanej na nowe funkcje kamienicy do rejestru zbyt zachowana zostanie historyczna elewacja, zarówno od strony frontowej od ul. 1-go Maja jak i wewnętrznego dziedzińca.

Odtworzeniu ulegnie skromny detal elewacji, zabytkowe balustrady balkonów oraz stolarka okienna. W miejscu istniejących oraz projektowanych otworów wejściowych, wstawiona zostanie aluminiowo - szklana stolarka drzwiowa.

Od strony zachodniej, zaprojektowano elewacje możliwie w największym stopniu przejrzysta, eksponującą walory parku, umożliwiającą kontakt z nim również w sali audytoryjnej podczas wydarzeń kulturalnych.

Poziomy poszczególnych gzymsów oraz pionowe podziały „żyletek” odpowiadają podziałowi i wysokościom na elewacji istniejacej kamienicy. Stopniowanie zagęszczenia elementów pionowych w miejscu zasłaniania pełnych fragmentów elewacji, połączone z jej zakrzywieniami i skrótami perspektywicznymi , daje ciekawy, różnicujący jej fakturę efekt.

Na trzech przylegających do terenu opracowania ślepych ścianach sąsiedniej zabudowy, proponuje się wykorzystanie charakterystycznych pionowych elementów nowej fasady i zamontowanie w podobnym
podziale elementów wykonanych w tym samym charakterze, co pozwoli uzyskać wrażenie wykreowania wspólnej, w pełni ukończonej, jednorodnej przestrzeni.

RONET - Zbigniew Filipek Biuro: 32-020 Wieliczka, ul. Zacisze 16, NIP: 677-133-92-83,
Konto bankowe: BANK PEKAO SA 03 1240 1431 1111 0010 2980 4734, tel: 608 835 030,
e-mail: biuro.ronet@wp.pl, poczta@ronet.pl